Rối loạn ngủ nhiều: Giải đáp thắc mắc cùng bác sĩ (Phần 2)

Tiếp nối bài viết Rối loạn ngủ nhiều: Những điều cần biết (phần 1), hãy cùng bài viết dưới đây tìm hiểu liệu rằng việc ngủ nhiều là bệnh lý hay chỉ là nhu cầu sinh lý bình thường. Yếu tố nguy cơ nào dẫn đến rối loạn ngủ nhiều? Và cách điều trị bệnh như thế nào nhé. 

RỐI LOẠN NGỦ NHIỀU KHÁC VỚI NGỦ NHIỀU SINH LÝ BÌNH THƯỜNG NHƯ THẾ NÀO?

Để giải đáp thế nào là ngủ nhiều sinh lý, hay rối loạn ngủ nhiều bệnh lý, hãy cùng bác sĩ giải đáp 3 câu hỏi sau:

Tôi cảm thấy cần phải ngủ trên 8 tiếng/ngày mới tỉnh táo, vậy điều đó có phải là bệnh lý hay không?

Nhiều người ngủ nhiều hơn thời gian ngủ trung bình của dân số là 7-8 tiếng, thậm chí là 10 tiếng nhưng không được xem là rối loạn ngủ nhiều, mà được xem là nhu cầu ngủ sinh lý bình thường. Đó là khi sau khi ngủ đủ giấc, họ cảm thấy khỏe khoắn trở lại, năng lượng được hồi phục. Họ không có những hành vi không nhận thức được như không nhận thức mình đang lái xe. Nếu như vì bận rộn công việc hoặc những vấn đề trong cuộc sống khiến những người này ngủ ít hơn, những triệu chứng vào ban ngày như buồn ngủ, mệt mỏi, choáng váng, đi đứng loạng choạng, dễ cáu gắt, gây hấn có thể xuất hiện.

Vậy khi nào việc ngủ nhiều trở thành một dạng rối loạn bệnh lý?

Trong rối loạn ngủ nhiều, triệu chứng ban ngày không liên quan đến thời gian ngủ vào ban đêm. Dù ban đêm ngủ nhiều hay ít thì những khó chịu vào ban ngày vẫn xuất hiện. Thời gian ngủ ít hơn 7 tiếng 1 đêm gợi ý mạnh cho ngủ đêm không đủ và thời gian trung bình ngủ 1 ngày nhiều hơn 9-10 tiếng gợi ý cho rối loạn ngủ nhiều. Những người mà thời gian ngủ không đủ thường sẽ ngủ nhiều hơn khi họ được rảnh rỗi, không còn bận bịu với công việc hay khi họ đang đi nghỉ dưỡng. Họ cảm thấy không tỉnh táo ngay cả khi đã ngủ bù rất nhiều, cảm giác loạng choạng. 

Bệnh rối loạn ngủ nhiều có diễn tiến như thế nào?

Rối loạn ngủ nhiều thường dai dẳng và ngày càng nặng dần. Trong những trường hợp nặng, thời gian ngủ có thể lên đến 20 giờ. Tuy nhiên thời gian ngủ trung bình 1 đêm thường khoảng 9,5 tiếng.

roi loan ngu nhieu nguy co

Nhiều trường hợp rối loạn ngủ nhiều, họ có thể tiết chế lại thời gian ngủ trong những ngày làm việc trong tuần và sẽ ngủ bù vào những ngày cuối tuần hoặc ngày lễ, thời gian ngủ có thể tăng thêm hơn 3 tiếng. Gần 40% trường hợp nói rằng, họ cảm thấy rất khó khăn đối với việc thức dậy vào mỗi buổi sáng và thường có quán tính ngủ đi kèm.

Rối loạn ngủ nhiều thường gặp ở giai đoạn cuối vị thành niên hoặc giai đoạn đầu trưởng thành, điều này có nghĩa thường gặp ở độ tuổi từ 17-24. Những người bị rối loạn ngủ nhiều được chẩn đoán  trung bình sau 10-15 năm có triệu chứng đầu tiên. Ở trẻ em hiếm gặp.

Ngủ nhiều có thể bắt đầu triệu chứng vào khoảng 15-25 tuổi và diễn tiến nhanh chóng trong vòng vài tuần đến vài tháng. Trong hầu hết các trường hợp, nếu không điều trị, rối loạn sẽ diễn tiến dai dẳng và ổn định. Tuy nhiên trong một số trường hợp khác, tiến triển có thể nặng dần.

YẾU TỐ NGUY CƠ NÀO DẪN ĐẾN VIỆC RỐI LOẠN NGỦ NHIỀU?

  • Môi trường 

Ngủ nhiều có thể gia tăng tạm thời bởi stress tâm lý và sử dụng rượu nhưng những yếu tố này không được xem là yếu tố môi trường. Những bệnh truyền nhiễm có thể đi trước hoặc đi kèm ngủ nhiều trong khoảng 10% trường hợp. Những bệnh truyền nhiễm như viêm phổi HIV và hội chứng Guillain-barre có thể có ngủ nhiều trong vài tháng sau nhiễm trùng. Ngủ nhiều cũng có thể xuất hiện trong 6-18 tháng sau chấn thương đầu.

  • Yếu tố gen và sinh lý

Bệnh thường có tính gia đình và di truyền.

XÉT NGHIỆM NÀO GIÚP CHẨN ĐOÁN VIỆC RỐI LOẠN NGỦ NHIỀU?

Đa kí giấc ngủ cho thấy thời gian ngủ từ bình thường đến kéo dài, thời gian tiềm thời ngắn, bình thường hoặc tăng thời gian ngủ (continuity sleep). Biểu đồ của giấc ngủ REM thì bình thường. Thời gian ngủ hiệu quả hầu hết hơn 90%. Một vài người rối loạn ngủ nhiều có tăng thời gian giấc ngủ sóng chậm.

ẢNH HƯỞNG CỦA RỐI LOẠN NGỦ NHIỀU

Khi một người đang cần tỉnh táo để làm việc, học tập mà lại phải chiến đấu với những cơn buồn ngủ, điều này có thể dẫn đến giảm sự tập trung chú ý, suy giảm trí nhớ, làm việc không hiệu quả, năng suất lao động thấp. Ngủ nhiều có thể gây ra nhiều trở ngại trong quan hệ xã hội, nghề nghiệp, đặc biệt việc khó thức dậy vào buổi sáng có thể khiến bạn trễ học hoặc đi làm trễ. Vào ban ngày, những giấc ngủ ngắn không có chủ đích như có thể gây ra nhiều khó khăn, thậm chí có thể gây nguy hiểm nếu như người đó đang lái xe hoặc đang làm việc với máy móc, thiết bị.

CÁC BỆNH LÝ ĐI KÈM VỚI RỐI LOẠN NGỦ NHIỀU

Rối loạn ngủ nhiều có thể đi kèm với rối loạn trầm cảm, rối loạn lưỡng cực giai đoạn trầm cảm và rối loạn trầm cảm chủ yếu với bệnh cảnh theo mùa. Nhiều người với rối loạn ngủ nhiều có thể đạt tiêu chuẩn của một rối loạn trầm cảm. Biểu hiện này có thể liên quan đến kết quả tâm lý của tăng nhu cầu ngủ kéo dài. Những người có rối loạn ngủ nhiều cũng tăng nguy cơ rối loạn nghiện chất, đặc biệt liên quan đến các chất kích thích. Tình trạng suy thoái thần kinh vd như alzheimer’s, bệnh parkinson và nhiều thoái hoá đa hệ thống có thể liên quan đến rồi loạn ngủ nhiều.

RỐI LOẠN NGỦ NHIỀU ĐIỀU TRỊ NHƯ THẾ NÀO?

Điều trị thường là sử dụng thuốc. Không có cách để điều trị cho căn bệnh này nhưng có thể điều trị triệu chứng bằng thuốc thúc đẩy thức tỉnh modafinil (provigil, điều trị hàng đầu) hoặc kích thích tâm thần cổ điển như amphetamine và dẫn xuất của nó (nếu modafinil thất bại).

Rối loạn ngủ nhiều
Nguồn: doctor-4-u

Nếu bạn cảm thấy mình có những triệu chứng của Rối loạn giấc ngủ, bạn có thể đến các bác sĩ chuyên khoa Tâm lý – Tâm thần để được tư vấn. 

YouMed là ứng dụng hỗ trợ tìm kiếm bác sĩ và đặt lịch khám các bác sĩ uy tín trên toàn TP.HCM. Bạn có thể tìm cho mình bác sĩ phù hợp tại đây và đặt lịch khám trên 4 nền tảng: hotline (1900-2805), fanpage YouMedVN, website, app YouMed (iOS/Android).

Tác giả: Bác sĩ Nguyễn Đào Uyên Trang

 

 

Chuyên mục:
| Ngày đăng: - Cập nhật lần cuối: 10/10/2019

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

AMERICAN PSYCHIATRIC ASSOCIATION (2013) DIAGNOSTIC AND STATISTICAL MANUAL OF MENTAL DISORDERS, trang 368-372.

Đặt lịch khám dễ dàng cùng YouMed: