Trí tuệ cảm xúc là gì?

Không cần bàn cãi, khả năng thể hiện và kiểm soát cảm xúc của chúng ta là cần thiết. Bên cạnh đó, hãy tưởng tượng vào một ngày. Bạn không thể hiểu khi nào bạn bè cảm thấy buồn hoặc khi đồng nghiệp tức giận. Những cư xử của bạn sẽ vô cùng khó khăn. Thế nên khả năng hiểu, diễn giải và phản ứng với cảm xúc người khác cũng quan trọng không kém. Các nhà tâm lý học gọi khả năng này là trí tuệ cảm xúc (EQ). Một số chuyên gia cho rằng nó có thể quan trọng hơn (chỉ số trí tuệ) IQ trong thành công cuộc sống của bạn.

1. Trí tuệ cảm xúc 

Trí tuệ cảm xúc (EQ) đề cập đến:

  • Khả năng nhận thức cảm xúc
  • Khả năng kiểm soát cảm xúc
  • Và đánh giá cảm xúc.

Một số nhà nghiên cứu cho rằng trí tuệ cảm xúc có thể được học và tăng cường, trong khi những người khác cho rằng đó là một đặc tính bẩm sinh.

Năm 1990, Peter Salovey và John D. Mayer, trong bài viết về trí tuệ cảm xúc. Họ đã định nghĩa trí tuệ cảm xúc là khả năng nhận diện cảm nhận và cảm xúc của chính mình và người khác. Phân loại được cảm xúc. Sử dụng để điều chỉnh suy nghĩ và hành động của mình và người khác.

2. Lược sử nghiên cứu về trí tuệ cảm xúc

Trí tuệ cảm xúc là một thuật ngữ tương đối mới. Nhưng sự quan tâm đến khái niệm này đã tăng lên rất nhiều trong 20 năm qua.

  •  Từ nữa sau thế kỷ 19, Darwin nghiên cứu về tầm quan trọng của sự diễn đạt cảm xúc của các cá thể trong quá trình chọn lọc tự nhiên.
  • Năm 1940, nhà tâm lý học David Wechsler đề xuất rằng các thành phần của trí thông minh có thể khác nhau. Và nó cót vai trò quan trọng trong việc họ thành công trong cuộc sống.
  • Năm 1950 sự trỗi dậy của trường phái tư tưởng được gọi là tâm lý học nhân văn. Những nhà tư tưởng như Abraham Maslow tập trung chú ý nhiều hơn vào những cách khác nhau mà con người có thể xây dựng sức mạnh từ cảm xúc.
  • Năm 1983, trong cuốn Những cơ cấu của nhận thức: Lý thuyết về đa trí thông minh của Howard Gardner. Đã giới thiệu về yếu tố cảm xúc trong các loại trí thông minh.
  • 1985, Wayne Payne là người đầu tiên sử dụng thuật ngữ Trí tuệ xúc cảm trong luận văn tiến sĩ của anh: “Nghiên cứu về xúc cảm: Phát triển trí tuệ xúc cảm”.
  • Salovey và Mayer (1990), và Goleman (1995) đề xuất những mô hình trí tuệ cảm xúc khác nhau.

3. Dấu hiệu của trí tuệ cảm xúc cao

trí tuệ cảm xúc 1

Một cá nhân thông minh về cảm xúc sẽ là người có sự nhạy cảm với các tín hiệu cảm xúc từ bên trong. Lẩn nhạy cảm với những cảm xúc từ môi trường xã hội bên ngoài. 

  • có sự ý thức cao về trạng thái cảm xúc của chính mình, thậm chí những cảm xúc tiêu tiêu cực như thất vọng, buồn bã,…
  • có thể xác định phân loại và quản lý những cảm xúc đó.
  • tạo động lực cho bản thân
  • Những người này cũng đặc biệt cảm được những cảm xúc mà người khác trải nghiệm.
  • Điều hòa đến cảm xúc trong những mối quan hệ của mình.

Những điều này có thể làm cho một người bạn trở thành một cha mẹ, người lãnh đạo hoặc đối tác trong tình yêu tốt hơn. May mắn thay, nhiều chứng cứ cho thấy những kỹ năng này có thể được mài giũa.

4. Trí tuệ cảm xúc – Nhiều luồng tranh luận

Trí thông minh cảm xúc như một thuật ngữ đã đi vào ngôn ngữ của chúng ta lẩn thi ca.

Bên cạnh sự quan tâm bởi công chúng. Trí tuệ cảm xúc còn vấp phải nhiều lời phê bình. Một trong những lập luận chống lại gợi ý rằng những định nghĩa của trí tuệ cảm xúc thay đổi liên tục. Định nghĩa luôn được mở rộng. Ví dụ, hiện nay khi nói đến trí tuệ cảm xúc chúng ta liên tưởng đến: nội thị về cảm xúc, diễn đạt biểu cảm, giao tiếp không mô thức với những cái khác, đồng cảm, sự thấu cảm, tự điều chỉnh, tính quy hoạch, suy nghĩ sáng tạo và hướng chú ý. Và nội hàm của trí tuệ cảm xúc mở rộng ra từng ngày.

Mặc dù một số nghiên cứu đã tìm thấy mối liên hệ giữa trí tuệ cảm xúc và hiệu suất công việc. Nhưng những nghiên cứu lại chưa kiểm soát biến số trong đánh giá có giá trị khoa học. Điều đó khiến việc đo lường hoặc dự đoán trí tuệ cảm xúc trong công việc trở nên khó kiểm soát.

Bất chấp những lời chỉ trích này. Trí tuệ cảm xúc (còn được gọi là “EQ”) có sức hấp dẫn rộng rãi trong công chúng. Cũng như trong một số lĩnh vực nhất định. Những năm gần đây, một số nhà tuyển dụng còn đã kết hợp các bài kiểm tra trí tuệ cảm xúc vào quá trình ứng dụng hoặc phỏng vấn của họ. 

trí tuệ cảm xúc 2

Trí tuệ cảm xúc là điều cần thiết để giao tiếp giữa các cá nhân tốt hơn. Một số chuyên gia tin rằng khả năng này quan trọng hơn trong việc xác định thành công cuộc sống của bạn so với chỉ riêng IQ. Hiểu cảm xúc có thể là chìa khóa cho các mối quan hệ tốt hơn. Giúp cải thiện hạnh phúc và kỹ năng giao tiếp mạnh mẽ hơn. May mắn thay, có những điều bạn có thể làm để nuôi dưỡng trí tuệ cảm xúc của chính bạn. Hãy cùng tìm hiểu ở bài sau.

Tác giả: Bác sĩ Nhiêu Quang Thiện Nhân



Chuyên mục:
| Ngày đăng: - Cập nhật lần cuối: 02/12/2019

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

Boyatzis, R., Goleman, D., & Rhee, K. (2000). Clustering competence in emotional intelligence: insights from the emotional competence inventory (ECI). In R. Bar-On & J.D.A. Parker (eds.): Handbook of emotional intelligence

Locke, E.A. (2005). Why emotional intelligence is an invalid concept. Journal of Organizational Behavior

https://www.verywellmind.com/what-is-emotional-intelligence-2795423

https://www.psychologytoday.com/intl/basics/emotional-intelligence

Đặt lịch khám dễ dàng cùng YouMed:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *