Thông tin bảo trợ bởi Hội Dược học TPHCM Hội Thầy thuốc trẻ TPHCM

Những điều cần biết về thuốc kháng nấm Nystatin

thuốc kháng nấm Nystatin

Thuốc kháng nấm Nystatin là gì? Nystatin được dùng trong những trường hợp nào? Cần lưu ý gì về những tác dụng phụ có thể xảy ra trong quá trình dùng thuốc? Hãy cùng YouMed tìm hiểu thật kĩ về thuốc Nystatin trong bài viết được phân tích dưới đây nhé!

Thành phần hoạt chất: Nystatin
Thuốc có thành phần tương tự: Binystar; Nyst Thuốc rơ miệng; Nystafar; Nystatab; Sachenyst; Supofun.

1. Thuốc Nystatin là gì?

thuốc kháng nấm Nystatin

Các dạng bào chế của thuốc và hàm lượng

  • Kem dùng ngoài 100 000 UI/ g
  • Mỡ dùng ngoài 100 000 UI/ g
  • Thuốc rửa 100 000 UI/ ml
  • Đặt âm đạo 100 000 UI/ viên;
  • Thuốc bột: 100 000 UI/ g; hỗn dịch 100 000 đơn vị/ml;
  • Viên nén 500 000 UI; viên nang 500 000 UI, 1 triệu UI.

Công dụng của Nystatin

  • Nystatin là một polyen, kháng sinh chống nấm được chiết xuất từ dịch nuôi cấy nấm Streptomyces noursei, bột màu vàng, rất ít tan trong nước.
  • Thuốc hoạt động bằng cách liên kết với các sterol ở màng tế bào nấm, làm biến đổi tính thấm và chức năng của màng, nên kali và các thành phần tế bào thiết yếu khác bị cạn kiệt.
  • Với tác dụng kìm hãm hoặc diệt nấm tùy thuộc vào nồng độ và độ nhạy cảm của nấm, nystatin không tác động đến vi khuẩn chí bình thường trên cơ thể.
  • Nhạy cảm nhất là các nấm men và nystatin có tác dụng rất tốt trên Candida albicans.
  • Lưu ý nystatin dung nạp tốt ngay cả khi điều trị lâu dài và hiếm gây kháng thuốc.

2. Chỉ định của thuốc Nystatin

Thuốc được dùng để dự phòng và điều trị nhiễm nấm Candida ở da và niêm mạc tại các vùng

  • Miệng
  • Đường tiêu hóa
  • Âm đạo

3. Trường hợp không nên dùng Nystatin 

  • Không nên dùng nystatin để điều trị nếu đã từng bị dị ứng với nystatin hoặc với bất cứ thành phần nào có trong công thức của thuốc

4. Hướng dẫn sử dụng Nystatin 

4.1. Nhiễm nấm Candida đường ruột, thực quản

  • Người lớn
    + Uống viên nén hoặc nang 500 000 hoặc 1 000 000 UI x 3 – 4 lần/ ngày.
  • Trẻ nhỏ
    + Uống hỗn dịch >100 000 UI x  4 lần/ ngày
    + Dùng đến 14 ngày nếu cần.
  • Đối với trẻ trên 1 tháng tuổi có hệ miễn dịch kém (như bị nhiễm HIV)
    + Dùng liều >500 000 UI x 4 lần/ngày. 

4.2. Phòng nhiễm nấm Candida đường ruột

  • Đối tượng ở bệnh nhân dùng kháng sinh phổ rộng
  • Liều dùng 1 000 000 UI/ ngày.

4.3. Nhiễm nấm Candida niêm mạc miệng

  • Trẻ sơ sinh thiếu tháng và trẻ sơ sinh
    + 100 000 UI x 4 lần/ ngày hoặc 50 000 UI vào mỗi bên miệng x 4 lần/ ngày, dùng dạng hỗn dịch.
  • Đối tượng là trẻ nhỏ
    + 200 000 UI x 4 lần/ ngày hoặc 100 000 UI vào mỗi bên miệng x4 lần/ ngày, dùng dạng hỗn dịch.
  • Trẻ em và người lớn
    + Dùng viên ngậm hoặc hỗn dịch 400 000 – 600 000 UI x 4 lần/ ngày.

Lưu ý, dạng hỗn dịch phải lắc đều trước khi dùng và nên giữ cho thuốc
tiếp xúc với chỗ bị tổn thương càng lâu càng tốt trước khi nuốt và người bệnh nên tránh ăn uống trong vòng 1 giờ sau khi dùng thuốc.

Đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, bôi hỗn dịch nystatin vào niêm mạc miệng. Điều trị phải tiếp tục ít nhất 48 giờ sau khi hết triệu chứng quanh miệng. Nếu sau 14 ngày điều trị, vẫn còn triệu chứng, cần xem lại chẩn đoán.

4.4. Nhiễm nấm âm đạo

  • Người lớn: đặt 1 viên 100 000 – 200 000 UI/ ngày, dùng vào lúc đi ngủ
  • Trong 14 ngày hoặc lâu hơn, dạng viên đặt hoặc dạng kem.
  • Có thể dùng viên đặt phối hợp với metronidazol.

4.5. Tổn thương ngoài da

  • Mỡ, gel, kem hoặc bột mịn chứa 100 000 UI/g, bôi 2 – 4 lần/ ngày cho tới khi khỏi hẳn.
  • Với những chỗ thương tổn ẩm ướt, tốt nhất nên dùng dạng bột.

5. Tác dụng phụ của thuốc Nystatin

thuốc kháng nấm Nystatin

  • Buồn nôn, nôn, tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa sau khi uống thuốc, nhất là khi sử dụng liều quá 5 triệu UI/ ngày.
  • Mày đay, ngoại ban.
  • Gây kích ứng tại chỗ. Hội chứng Steven-Johnson (hiếm gặp nhưng vẫn có thể xảy ra).

6. Tương tác thuốc khi dùng chung với Nystatin

  • Riboflavin phosphat làm mất tác dụng của nystatin.
  • Khi dùng nystatin theo đường uống, tránh dùng các thuốc làm thay
    đổi nhu động ruột, các thuốc bao niêm mạc tiêu hóa, vì điều này làm cản trở tác dụng của nystatin.

7. Lưu ý khi dùng Nystatin

  • Nếu xuất hiện phản ứng quá mẫn, nên ngừng thuốc ngay và tìm gặp bác sĩ để được hỗ trợ xử trí.
  • Không chỉ định dùng cho nhiễm nấm toàn thân vì thuốc không hấp
    thu qua đường tiêu hóa.
  • Cần thông tin cho người bệnh khi dùng viên đặt âm đạo đó là
    + Không được tự ngừng điều trị
    + Thậm chí khi người bệnh có kinh nguyệt hoặc chậm có kết quả.
  • Nếu điều trị không có kết quả cần kiểm tra xem có phải nhiễm thêm vi khuẩn không.

8. Đối tượng đặc biệt sử dụng Nystatin

8.1. Phụ nữ mang thai

  • Vẫn chưa biết rõ liệu thuốc có ảnh hưởng đến thai nhi hay không
  • Do đó, không nên dùng nystatin cho phụ nữ có thai trừ khi đã cân nhắc giữa lợi ích cho mẹ vượt trội nguy hại mà thuốc gây ra cho thai nhi.

8.2. Phụ nữ cho con bú

  • Vẫn chưa có đầy đủ thông tin cho thấy liệu thuốc có bài tiết vào sữa mẹ hay không
  • Do đó, thận trọng với người mẹ đang cho con bú.

9. Xử trí khi quá liều thuốc Nystatin

  • Vẫn chưa có thuốc giải độc đặc hiệu
  • Nên thực hiện các biện pháp rửa dạ dày, sau đó dùng thuốc tẩy và điều trị hỗ trợ thích hợp để hồi phục chức năng của cơ thể và điều trị triệu chứng khi quá liều.

thuốc kháng nấm Nystatin

10. Xử trí khi quên một liều Nystatin

  • Dùng ngay sau khi nhớ ra đã quên liều Nystatin.
  • Nếu liều Nystatin đã quên kề với liều kế tiếp. Bỏ qua liều đã quên và dùng theo đúng lịch trình dùng thuốc.
  • Không dùng gấp đôi liều Nystatin với mục đích bù vào liều đã quên.

11. Cách bảo quản thuốc Nystatin

  • Để thuốc tránh xa tầm tay của trẻ em và thú cưng trong nhà.
  • Bảo quản thuốc ở nơi khô ráo thoáng mát. Tránh tiếp xúc trực tiếp với ánh sáng hoặc để thuốc ở những nơi ẩm ướt.
  • Nhiệt độ bảo quản tốt nhất là từ 15 – 30 ºC.
  • Thông tin hạn dùng được trình bày đầy đủ trên bao bì sản phẩm. Do đó, hãy kiểm tra cẩn thận thông tin và không nên dùng nếu thuốc đã hết hạn.

Bên trên là những thông tin sử dụng thuốc kháng nấm Nystatin trong các trường hợp điều trị cũng như dự phòng khi nhiễm bệnh. Hãy gọi ngay cho bác sĩ nếu xuất hiện bất kỳ một triệu chứng nào bất thường để có thể được xử trí và hỗ trợ kịp thời nhé!

Dược sĩ Nguyễn Ngọc Cẩm Tiên

Chuyên mục:
| Ngày đăng: - Cập nhật lần cuối: 22/06/2020

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

Dược điển quốc gia Việt Nam

https://dulieu.itrithuc.vn/dataset/a18b8747-a658-4864-bee9-9f765743d154/resource/0d15c271-4681-44dc-b2be-f9ed337917d2/download/duoc.thu.quoc.gia.2018.pdf?fbclid=IwAR0kVq3opyGyNB00qXKJc8KnmdUSW8TA6RNkWJHGQGa9L_J4tSzt0c2FziI

Ngày truy cập 18/5/2020.

Nystatin cream

https://www.medicines.org.uk/emc/product/2693/smpc

Ngày truy cập 22/5/2020.

Nystatin hỗn dịch uống

https://www.medicines.org.uk/emc/product/4463/smpc

Ngày truy cập 22/5/2020.

 

 

 

Trang tin Y tế CHÍNH THỐNG
100% Biên soạn bởi BÁC SĨ, DƯỢC SĨ

Với số lượng bài viết lên đến hơn 10.000 bài, trang Tin y tế YouMed là một trong những lựa chọn hàng đầu cho những ai đang có nhu cầu tìm hiểu các kiến thức về sức khỏe. Nội dung đa dạng bao gồm: Cẩm nang y tế A-Z (Bệnh học, thuốc, dược liệu), các chuyên đề mang thai, sinh con, chăm sóc da, các tin mới nhất trong ngành y tế cùng hàng ngàn bí quyết sống khỏe mỗi ngày.
Tất cả bài viết của YouMed đều do các bác sĩ, dược sĩ viết và dẫn nguồn chính thống, đặc biệt, được bảo trợ bởi 2 hội là Hội Thầy thuốc trẻ TPHCM và Hội Dược học TPHCM nhằm đảm bảo độ tin cậy, giúp bạn không còn cảm giác bị nhiễu loạn và bối rối trước những thông tin sức khỏe tràn lan trên mạng.
YouMed hiểu rằng, những thông tin y khoa ngoài việc chính xác còn phải thân thiện và gần gũi với tất cả mọi người. Thế nên, chúng tôi luôn mong muốn mang đến các bài viết dễ đọc và dễ hiểu nhất. Xin lưu ý, các bài viết không nhằm thay thế cho chẩn đoán hoặc phương pháp điều trị của từng cá nhân.
YouMed cam kết sẽ luôn cho ra đời nhiều nội dung và bài viết hơn nữa, luôn lắng nghe những nhu cầu của độc giả và ngày càng hoàn thiện website, để xứng đáng trở thành một trong những trang Tin Y tế hàng đầu Việt Nam.

Bảo trợ thông tin

Hoi Duoc Hoc TPHCM

Hội Dược Học TP HCM

Hoi Thay Thuoc Tre TPHCM

Hội Thầy Thuốc Trẻ TP HCM

Đặt lịch khám dễ dàng cùng YouMed: