YouMed

Thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil): giá, liều dùng và cách dùng hiệu quả

Dược sĩ Trần Việt Linh
Tác giả: Dược sĩ Trần Việt Linh
Chuyên khoa: Dược

Thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil) là gì? Nên sử dụng thuốc này trong trường hợp nào? Cần lưu ý những điều gì trong và sau khi điều trị với thuốc? Hãy cùng theo dõi vấn đề này trong bài viết sau của Dược sĩ Trần Việt Linh nhé!

Thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil) là gì?

Metrifonat là một phức hợp phosphat hữu cơ, được dùng điều trị từ năm 1960 và có tác dụng chủ yếu là các loài sán máng gây tổn thương ở bàng quang.

Công thức thuốc Metrifonat (bilarcil)
Công thức thuốc Metrifonat (bilarcil)

Công dụng của thuốc Metrifonat (bilarcil)

  • Thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil) có tác dụng diệt sán máng gây bệnh ở cả giai đoạn trưởng thành và ấu trùng. Thuốc không có hiệu lực đối với trứng sán vì vậy trứng vẫn tồn tại trong nước tiểu một vài tháng sau khi sán trưởng thành đã bị diệt.
Sán máng (Schistosoma haematobium)
Sán máng (Schistosoma haematobium)
  • Cơ chế tác dụng chính xác của metrifonat còn chưa biết, có thể là do một lượng thuốc được biến đổi thành dichlorvos là chất kháng cholinesterase rất mạnh. Cholinesterase của sán máng nhạy cảm với chất chuyển hóa này hơn cholinesterase của người.

Cách dùng và liều dùng

Chỉ định

  • Nhiễm sán máng S.Haematobium gây ra tổn thương ở bàng quang. Thuốc có giá thành rẻ nên áp dụng rộng rãi trong cộng động, như các chương trình điều trị sán máng bàng quang.
  • Phòng bệnh cho trẻ em sống những vùng có tỷ lệ nhiễm bệnh cao.

Liều dùng

Người lớn và trẻ em: Một liều 7,5 – 10 mg/kg x 3 đợt, mỗi đợt cách nhau 2 tuần.

Người bệnh khó tuân thủ phác đồ này. Một liều đơn độc 10 mg/kg, cho cách nhau 3, 6 hoặc 12 tháng đã được dùng.

Dùng liều 5 mg/kg x 3 lần trong 1 ngày cũng cho kết quả tương tự.
Suy thận: Không cần điều chỉnh liều

Cách dùng

Theo thông tin thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil) không có khuyến cáo sử dụng vào thời điểm nào. Để thuốc đạt được hiệu quả nhất thông thường nên sử dụng thuốc vào buổi sáng, khi đang đói bụng. Khi đó giun sẽ nhầm lẫn giữa thức ăn và thuốc giúp tăng khả năng hấp thụ thuốc.

Thuốc hấp thu nhanh qua đường tiêu hóa, nồng độ tối đa trong máu đạt được sau khi uống là 1 – 2 giờ. Thời gian bán thải của thuốc này khoảng 1,5 giờ. Metrifonat và chất chuyển hóa có hoạt tính được đào thải hoàn toàn qua nước tiểu trong vòng 24 – 48 giờ.

Tác dụng không mong muốn

Thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil) có thể gây ra các triệu chứng thường như: Buồn nôn, nôn, ỉa chảy, đau bụng, nhức đầu, chóng mặt, mệt mỏi.

Tác dụng phụ hiếm gặp như: Thuốc làm cho nồng độ enzyme cholinesterase trong hồng cầu và huyết tương bị ức chế.

Tương tác thuốc

  • Thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil) có tác dụng hiệp đồng với tác dụng giãn cơ của succinylcholin.
  • Ngoài ra, Metrifonat có thể tương tác với một số thuốc khác chưa được ghi nhận. Nếu bạn đang sử dụng với thuốc khác mà có triệu chứng bất thường thì cần liên lạc ngay với bác sĩ.

Chống chỉ định

  • Phụ nữ có thai không được dùng thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil)
  • Sau giai đoạn tiếp xúc với chất diệt côn trùng loại phosphat hữu co hoặc các thuốc ức chế cholinesterase không nên dùng thuốc tẩy giun Metrifonat
  • Trong 48 giờ sau khi uống thuốc tẩy giun Metrifonat không được dùng các thuốc giãn cơ

Thận trọng

  • Không dùng thuốc tẩy giun Metrifonat (bilarcil) cho người tiếp xúc hóa chất nông nghiệp có tác dụng kháng cholinesterase và thuốc diệt côn trùng.
  • Chưa có bằng chứng chứng minh mức độ an toàn của thuốc với trẻ đang bú sữa mẹ. Để an toàn, nếu mẹ sử dụng phải cho bé ngừng bú.

Xử trí khi dùng quá liều

  • Khi sử dụng thuốc tẩy giun Metrifonat quá liều gây ra các triệu chứng ngộ độc thuốc.
  • Nếu mới chỉ uống trong vòng 1 – 2 giờ: gây nôn liền.
  • Trong trường hợp này, Atropin sulfate sẽ được sử dụng để giải độc và làm nhẹ triệu chứng cho hoạt tính cholinergic gây ra.
  • Liều dùng: Atropin sulfat (đối với người lớn: 1 mg, cứ 6 giờ 1 lần)

Lưu ý khi sử dụng thuốc metrifonat

Bột thuốc metrifonat khi hít, nuốt phải hoặc bị dính vào tay rất độc. Thuốc dính trên da có thể rửa sạch bằng nước và xà phòng. Nếu bị dính vào mắt phải rửa mắt ngay. Lọ đựng thuốc nên ngâm trong dung dịch natri hydroxyd 2%.

Bảo quản thuốc

  • Giữ sản phẩm trong hộp đựng riêng.
  • Để thuốc xa tầm tay trẻ em và thú cưng.
  • Bảo quản nơi khô ráo nhiệt độ từ 15 – 30°C và tránh ánh sáng trực tiếp.
  • Tránh để thuốc ở nơi ẩm ướt như nhà tắm.
  • Không được dùng thuốc đã hết hạn và phải xử lí những thuốc này trước khi đưa ra ngoài môi trường.

Bên trên là thông tin về thuốc tẩy giun Metrifonat. Hiện nay thuốc tẩy giun Metrifonat không còn trên thị trường, được thay thế bằng thuốc khác mang lại hiệu quả cao cũng như ít tác dụng phụ hơn. Nếu cần thêm thông tin hãy gọi cho bác sĩ để được hỗ trợ kịp thời nhé!

Nguồn tham khảo / Source

Trang tin y tế YouMed chỉ sử dụng các nguồn tham khảo có độ uy tín cao, các tổ chức y dược, học thuật chính thống, tài liệu từ các cơ quan chính phủ để hỗ trợ các thông tin trong bài viết của chúng tôi. Tìm hiểu về Quy trình biên tập để hiểu rõ hơn cách chúng tôi đảm bảo nội dung luôn chính xác, minh bạch và tin cậy.

  1. Dược thư quốc gia Việt Nam 2018, trang 979.https://youmed.vn/tin-tuc/wp-content/uploads/2022/03/Duoc-thu-quoc-gia-2018.pdf#page=979

    Ngày tham khảo: 17/09/2022

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người