YouMed News

Cây an xoa và những công dụng chữa bệnh mà bạn chưa biết

Bác sĩ PHẠM THỊ LINH
Tác giả: Bác sĩ Phạm Thị Linh
Chuyên khoa: Y học cổ truyền
Ngày Đăng: 11/10/2020 – Cập nhật lần cuối: 10/06/2026

Cây an xoa là một loại thảo dược quen thuộc trong dân gian, được nhiều người biết đến nhờ những công dụng hỗ trợ sức khỏe, đặc biệt là sức khỏe gan. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ về đặc điểm, tác dụng cũng như cách sử dụng loại dược liệu này. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn tìm hiểu chi tiết về loại cầy này và những lưu ý quan trọng khi dùng.

Cây an xoa là cây gì?

Cây an xoa có tên khoa học là Helicteres hirsuta Lour, thuộc họ Trôm (Malvaceae). Đây là một loại thảo dược được sử dụng trong y học dân gian, thường mọc tự nhiên ở các vùng đồi núi và rừng thưa. Cây thường có dạng bụi hoặc thân gỗ nhỏ, cao từ 1 – 3 m, lá màu xanh, hình bầu dục và phủ nhiều lông mịn ở cả hai mặt. Trong dân gian, cây an xoa được biết đến rộng rãi nhờ công dụng hỗ trợ chăm sóc sức khỏe, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến gan.

Đặc điểm nhận biết cây an xoa

Hình dáng của cây an xoa

Cây an xoa thường mọc thành từng bụi hoặc từng cụm nhỏ. Toàn thân cây, từ cành đến lá, đều được phủ một lớp lông mịn đặc trưng. Lá cây có hình bầu dục hoặc hình xoan, bề mặt hơi nhám. Mặt trên của lá thường có màu xanh đậm, trong khi mặt dưới nhạt màu hơn và có ánh trắng.

Hoa an xoa có kích thước nhỏ, màu tím nhạt và thường mọc ở nách lá. Quả của cây có hình dạng khá đặc biệt, giống như con sâu róm với nhiều lông dài bao phủ bên ngoài. Đây là một trong những đặc điểm giúp nhận biết cây an xoa trong tự nhiên.

Hình dạng cây an xoa
Hình dạng cây an xoa

Cây an xoa mọc ở đâu?

Cây an xoa thường mọc hoang ở những nơi có khí hậu nóng ẩm như ven sông, ven suối hoặc trong các khu rừng. Tại Việt Nam, loại cây này được tìm thấy nhiều ở các tỉnh Tây Nguyên, Tây Ninh và Bình Phước.

Sau khi thu hoạch, cây an xoa thường được cắt nhỏ rồi đem phơi hoặc sấy khô để bảo quản và sử dụng làm dược liệu.

Bộ phận nào của cây an xoa được sử dụng?

Nhiều bộ phận của cây an xoa có thể được sử dụng làm dược liệu, bao gồm thân, cành và lá. Sau khi thu hoạch, các bộ phận này sẽ được làm sạch, cắt thành từng đoạn nhỏ rồi phơi hoặc sấy khô trước khi sử dụng.

Thành phần hóa học trong cây an xoa

Thành phần của cây an xoa có chứa nhiều hoạt chất flavonoid, alcoloid, nhiều enzyme và các nguyên tố vi lượng. Trong đó hoạt chất alcoloid có khả năng kháng lại các tế bào ung thư, ngăn chặn sự phát triển của các khối u. Còn hoạt chất flavonoid có khả năng chống oxi hóa và bảo vệ các tế bào miễn dịch. Đồng thời có thể ngăn chặn hoạt động của các gốc tự do có thể gây bệnh.

Nhờ chứa các hoạt chất này, cây an xoa được sử dụng trong y học dân gian để hỗ trợ chăm sóc sức khỏe. Tuy nhiên, cần thêm nhiều nghiên cứu khoa học để đánh giá đầy đủ hiệu quả và độ an toàn của loại dược liệu này.

Cây an xoa có tác dụng gì?

Theo y học dân gian, cây an xoa có vị hơi cay, mùi thơm nhẹ và được sử dụng trong các bài thuốc hỗ trợ chăm sóc sức khỏe. Loại thảo dược này thường được biết đến với công dụng hỗ trợ chức năng gan, giúp thanh nhiệt, giải độc và hỗ trợ cải thiện sức khỏe gan.

Một số người sử dụng cây an xoa với mong muốn hỗ trợ các vấn đề liên quan đến gan như men gan cao, viêm gan hoặc suy giảm chức năng gan. Ngoài ra, dược liệu này cũng được dân gian sử dụng để hỗ trợ cải thiện tình trạng mất ngủ, mệt mỏi, vàng da và cảm giác suy nhược cơ thể.

Cây an xoa thường được dùng dưới dạng nước sắc. Người dùng có thể sử dụng khoảng 100g dược liệu khô nấu cùng 1 lít nước và uống trong ngày. Tuy nhiên, hiệu quả sử dụng có thể khác nhau ở mỗi người và không nên thay thế cho các phương pháp điều trị y khoa theo chỉ định của bác sĩ.

Cây an xoa chữa bệnh gì?

1. Hỗ trợ điều trị cho bệnh nhân ung thư gan

Nhiều trường hợp ung thư gan giai đoạn cuối vẫn kiên trì áp dụng cách này. Người bệnh có thể tiến hành như sau:

  • Chuẩn bị: 100g cây an xoa đã phơi khô
  • Dùng nguyên liệu nấu với 1l nước cho đến khi còn 800ml thì tắt bếp.
  • Uống trước khi ăn tầm 20 phút.
Cây an xoa
Cây an xoa có tác dụng chữa nhiều bệnh lý nguy hiểm

2. Điều trị ung thư gan với việc kết hợp với cây xạ đen

Việc kết hợp với cây xạ đen có thể làm gia tăng khả năng điều trị căn bệnh này, tiến hành như sau:

  • Chuẩn bị: 50g cây an xoa đã sao vàng và 50g cây xạ đen
  • Cho tất cả nguyên liệu nấu cùng 1500ml nước cho đến khi còn 800ml thì tắt bếp.
  • Dùng uống sau khi ăn khoảng 15 phút.

3. Điều trị ung thư gan bằng cách kết hợp với cà gai leo

Ngoài xạ đen thì cà gai leo cũng có thể kết hợp để điều trị ung thư gan. Tiến hành bài thuốc như sau:

  • Chuẩn bị: 30g cây an xoa và 30g cây cà gai leo
  • Cây an xoa đem sao vàng hạ thổ rồi cho 2 vị thuốc vào sắc cùng 1000ml nước, cho đến khi còn 600 ml thì tắt bếp.
  • Dùng uống hết trong ngày.

4. Hỗ trợ điều trị viêm gan B

Đã nhiều bệnh nhân chữa khỏi bệnh viêm gan B nhờ kiên trì bài thuốc sau:

  • Chuẩn bị: 15g cây an xoa, 30g cây xạ đen, 30g cây cà gai leo và 10g rễ cây mật nhân.
  • Dùng tất cả nguyên liệu đun cùng với 1000ml nước cho đến khi còn 500ml thì tắt bếp.
  • Chia ra 3 lần uống hết trong ngày.

5. Điều trị viêm đại tràng

Bạn có thể chữa viêm đại tràng với các bước như sau:

  • Chuẩn bị: 100g cây an xoa đã sao vàng hạ thổ.
  • Dùng nguyên liệu nấu với 1500ml cho đến khi còn 1 chén nước thì tắt bếp và dùng chén thuốc đó.
  • Tiếp tục cho thêm 2000ml nước vào đun cho đến khi còn 2 chén nước và cũng dùng để uống trong ngày.

Những lưu ý khi sử dụng cây an xoa

  • Để sử dụng cây an xoa hiệu quả, người dùng cần sơ chế dược liệu đúng cách trước khi nấu nước uống. Một trong những bước quan trọng là sao vàng hạ thổ, giúp làm giảm lớp lông trên cây và hạn chế cảm giác ngứa rát cổ họng hoặc ho khi sử dụng.
  • Thông thường, cây an xoa sau khi thu hoạch sẽ được phơi cho hơi héo. Sau đó, dược liệu được cho vào chảo nóng và sao đều trong khoảng 20 đến 30 phút cho đến khi chuyển sang màu vàng. Tiếp theo, đổ dược liệu xuống nền sạch rồi úp chảo còn nóng lên trên trong khoảng 60 phút. Khi nguyên liệu đã nguội, có thể cho vào túi hoặc hộp kín để bảo quản và sử dụng dần.
  • Ngoài ra, người dùng không nên tự ý kết hợp cây an xoa với thuốc Tây khi chưa tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc dược sĩ. Một số thành phần trong dược liệu có thể ảnh hưởng đến tác dụng của thuốc, làm giảm hiệu quả điều trị hoặc tăng nguy cơ gặp tác dụng không mong muốn.
  • Phụ nữ mang thai, phụ nữ đang cho con bú, trẻ em và người đang điều trị bệnh lý mạn tính nên tham khảo ý kiến nhân viên y tế trước khi sử dụng cây an xoa. Nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường trong quá trình sử dụng, cần ngưng sử dụng và đến ngay các cơ sở y tế để được tư vấn.

Hy vọng bài viết đã mang đến bạn những thông tin hữu ích về cây an xoa. Khi muốn sử dụng dược liệu, bạn cần tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa và nắm rõ lưu ý sử dụng.

Đặt khám tiện lợi cùng YouMed

+25 Bệnh viện
+1000 Bác sĩ
+100 Phòng khám
Đặt khám không chờ đợi

Đặt khám
không chờ đợi

Nhắn tin với bác sĩ

Nhắn tin
với bác sĩ

Gọi video với bác sĩ

Gọi video
với bác sĩ

Mua sản phẩm y tế giá tốt

Mua sản phẩm
y tế giá tốt

Lưu trữ hồ sơ y tế

Lưu trữ
hồ sơ y tế

Đọc tin y tế chính thống

Đọc tin y tế
chính thống

Tải ứng dụng YouMed

Nguồn tham khảo / Source

Trang tin y tế YouMed chỉ sử dụng các nguồn tham khảo có độ uy tín cao, các tổ chức y dược, học thuật chính thống, tài liệu từ các cơ quan chính phủ để hỗ trợ các thông tin trong bài viết của chúng tôi. Tìm hiểu về Quy trình biên tập để hiểu rõ hơn cách chúng tôi đảm bảo nội dung luôn chính xác, minh bạch và tin cậy.

  1. Viện Dược liệu (2006). Cây thuốc và động vật làm thuốc ở Việt Nam. Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật, Hà Nội

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người