Thông tin bảo trợ bởi

Bé bỏ bú mẹ phải xử trí như thế nào?

Nuôi trẻ sơ sinh và nhũ nhi là cả một quá trình không hề ngắn. Trong khoảng thời gian ấy, bé sẽ phải đối mặt với rất nhiều vấn đề sức khỏe. Một trong những băn khoăn mà các bậc phụ huynh thường gặp là tình trạng bé bỏ bú mẹ. Vì nguyên nhân vì đâu bé lại bỏ bú mẹ? Điều này có ảnh hưởng đến sức khỏe của bé hay không? Phải xử trí như thế nào? Tất cả sẽ được YouMed giải đáp qua bài viết sau đây.

1. Tình trạng bé bỏ bú mẹ

Bé bỏ bú mẹ là khi trẻ đột ngột từ chối bú mẹ sau khi bú tốt trong nhiều tuần hoặc nhiều tháng. Nó có thể kéo dài trong vài lần cho ăn, hoặc thậm chí vài ngày. Thông thường, nó có nghĩa là con bạn nhận thấy điều gì đó khác biệt khi bú mẹ. Đôi khi có thể dễ dàng xác định được nguyên nhân bé bỏ bú. Thường xuyên hơn là không tìm thấy nguyên nhân.

Nếu em bé hoặc trẻ mới biết đi đang bú mẹ tốt và đột nhiên từ chối bú, thì đó có thể được gọi là bỏ bú. Chứ không phải là tín hiệu cho thấy đã đến lúc cai sữa. Những sự bỏ bú có thể khiến cả bạn và con bạn sợ hãi và khó chịu, nhưng chúng hầu như chỉ là tạm thời. Hầu hết các trạng thái bỏ bú mẹ sẽ kết thúc khi trẻ bú mẹ bình thường trở lại, trong vòng hai đến bốn ngày.

2. Nguyên nhân bé bỏ bú mẹ

Các lần bé bỏ bú mẹ có thể xảy ra do nhiều lý do. Chúng hầu như luôn là phản ứng tạm thời với một yếu tố bên ngoài. Mặc dù đôi khi nguyên nhân của chúng không bao giờ được xác định. Dưới đây là một số nguyên nhân phổ biến nhất của các lần trẻ bỏ bú mẹ:

  • Mẹ đã thay đổi chất khử mùi, xà phòng, nước hoa, kem dưỡng da,… khác với mọi ngày.
  • Con của bạn bị bệnh hoặc chấn thương làm cho việc bú mẹ khó chịu. Chẳng hạn như nhiễm trùng tai, nghẹt mũi, tưa miệng, nhiệt miệng,…
  • Con bạn bị đau nướu do mọc răng.
  • Gần đây, bạn đã thay đổi việc cho con bú sữa mẹ. Chẳng hạn như ngưng cho bé bú vì bận rộn, chuyển qua bú bình,…
  • Mẹ phản ứng mạnh khi bé cắn bạn, và bé sợ hãi.
  • Người mẹ không đủ sữa cho bé bú.
  • Mẹ đang bị bệnh, đang sử dụng một số loại thuốc làm cho sữa có vị đắng. Điều này sẽ làm cho bé cảm thấy sợ bú mẹ và bé sẽ bỏ bú mẹ.
  • Mẹ không dành nhiều thời gian cho bé. Thường xuyên xa bé làm cho bé không quen với việc bú mẹ.
Bé bị đau nướu do mọc răng - bé bỏ bú mẹ
Bé bị đau nướu do mọc răng

3. Những ảnh hưởng của tình trạng bé bỏ bú mẹ

Một vấn đề các mẹ cần cân nhắc là sự bổ sung là tình trạng bú sữa quá mạnh hoặc hoạt động quá mức. Khi sữa của mẹ chảy vào quá nhanh và phun mạnh. Tình trạng ấy sẽ làm cho em bé không thể kiểm soát tốt và khó ngậm miệng. Từ đó, bé sẽ có phản xạ từ chối vú mẹ.

Bé dễ bị viêm nhiễm do thiếu sữa mẹ - bé bỏ bú mẹ
Bé dễ bị viêm nhiễm do thiếu sữa mẹ

Chỉ bạn mới biết chắc chắn điều gì, nếu có, các yếu tố trên áp dụng trong tình huống hiện tại của bạn. Bất kể nguyên nhân là gì, một đợt trẻ bỏ bú mẹ thường gây khó chịu cho tất cả mọi người. Em bé có thể khó bình tĩnh và không vui. Bạn có thể cảm thấy thất vọng và khó chịu.

Tham khảo thêm: Những khó khăn khi nuôi con bằng sữa mẹ!

Ngoài ra, việc bé bỏ bú mẹ có thể dẫn đến những hậu quả sau đây:

  • Bé bị suy dinh dưỡng do thiếu nguồn sữa mẹ.
  • Sữa mẹ có chứa một lượng lớn kháng thể so với sữa bình. Vì vậy, nếu bé bú bình, thậm chí bú sữa công thức thì bé sẽ không nhận đủ kháng thể. Hậu quả là bé dễ mắc một số bệnh nhiễm trùng. Chẳng hạn như sởi, quai bị, Rubella, thủy đậu,…
  • Làm mờ nhạt tình cảm mẹ con.
  • Mẹ tiết ít sữa hơn do thiếu động tác mút vú của em bé.

4. Những chiến lược giúp duy trì thói quen bú mẹ bình thường của bé

Để hạn chế tình trạng bé bỏ bú mẹ, các bà mẹ nên thực hiện theo những khuyến cáo sau:

  • Tiếp tục cho bé tiếp xúc với vú mẹ thường xuyên hơn.
  • Hạn chế cho bé bú bình quá thường xuyên. Bởi vì sữa bình thường ngọt hơn sữa mẹ. Nếu cho bé bú bình quá nhiều thì bé sẽ chê sữa mẹ.
  • Tránh phiền nhiễu. Hạn chế tiếng ồn và những phiền nhiễu khác trong quá trình cho trẻ bú. Một căn phòng yên tĩnh, ánh sáng dịu nhẹ có thể rất hiệu quả.
  • Làm dịu em bé của bạn. Dành cho bé sự chú ý. Ôm bé và âu yếm con trước khi cho con bú. Sử dụng động tác vuốt ve nhẹ nhàng, giọng nói nhẹ nhàng và tiếp xúc da kề da.
Cho bé tiếp xúc với vú mẹ thường xuyên hơn
Cho bé tiếp xúc với vú mẹ thường xuyên hơn

5. Những mẹo giúp bé bú mẹ dễ dàng hơn

Bên cạnh những chiến lược nói trên, để hạn chế tình trạng bé bỏ bú mẹ, người mẹ có thể áp dụng những mẹo sau đây:

5.1. Kiểm tra tình trạng sức khỏe của bé

Kiểm tra xem em bé có đang gặp vấn đề về thể chất hay không. Nhiều trẻ không chịu bú mẹ vì bị nhiễm trùng tai. Khi ấy, việc trẻ bú có thể khiến trẻ đau hơn. Bé bị nhiễm trùng bàng quang, có thể dẫn đến tiểu buốt và trẻ thường tè khi bú.

Xem thêm: Bố mẹ ly hôn, trẻ bị ảnh hưởng như thế nào?

Ngoài ra, bé có thể bị nghẹt mũi hoặc các vấn đề về mọc răng. Mặt khác, bạn nghĩ rằng nguyên nhân là một thứ gì đó giống như một loại nước hoa mới khiến bạn có mùi khác. Bạn hãy thử tránh tất cả các loại nước hoa và chất khử mùi trong một hoặc hai ngày.

5.2. Hạn chế sử dụng núm vú giả hoặc bình sữa khi bé bỏ bú mẹ

Tránh cho trẻ ngậm núm vú giả hoặc bình sữa trong thời gian tre bỏ bú mẹ càng nhiều càng tốt. Bú là một nhu cầu tự nhiên của trẻ sơ sinh, và bạn muốn trẻ chỉ có thể thỏa mãn điều đó ở vú mẹ.

Hạn chế sử dụng núm vú giả
Hạn chế sử dụng núm vú giả

Nếu em bé của bạn thỉnh thoảng bú bình và cần tiếp tục bú bình, bạn có thể giữ cho bé bú bình ở mức tối thiểu. Đồng thời nhờ người khác không phải mẹ giúp cho bé bú bình. Ngoài ra, bạn cũng đừng cung cấp cho bé quá nhiều thức ăn và nước.

5.3. Cho trẻ bú khi trẻ đói hoặc buồn ngủ

Để ý các dấu hiệu đói sớm và cho con bú vào những thời điểm đó, trước khi cho ăn bất kỳ loại thức ăn nào khác. Nếu em bé của bạn đang thư giãn hoặc buồn ngủ, bé có thể thích ngậm và bú mẹ hơn.

Cho bé bú mẹ khi đói
Cho bé bú mẹ khi đói

5.4. Thay đổi vị trí bú của bé

Nếu em bé bị nghẹt mũi, hãy thử tư thế nằm thẳng hơn. Nếu có vấn đề mọc răng, hãy dùng ngón tay sạch hoặc khăn sạch, mát xoa nướu bé trước khi cho bé bú.

Tham khảo thêm bài viết cùng chủ đề: Làm thế nào để bảo vệ trẻ khỏi sự lạm dụng?

5.5. Ngăn sự tắc nghẽn sữa

Bạn có thể cần phải bơm hoặc vắt sữa bằng tay để duy trì sản xuất sữa. Đồng thời ngăn ngừa các ống dẫn sữa bị tắc cũng như ngăn tình trạng nhiễm trùng vú. Bạn có thể cho bé uống sữa bằng cốc, bằng ống tiêm hoặc đông lạnh thành hộp sữa hoặc đá viên.

Vắt sữa bằng tay thường xuyên
Vắt sữa bằng tay thường xuyên

5.6. Hãy kiên nhẫn

Cố gắng ép con bạn bú có thể khiến mọi thứ trở nên tồi tệ hơn. Bạn muốn bé cảm thấy hạnh phúc và thư giãn khi nhìn vú. Vì vậy, hãy dành nhiều thời gian để âu yếm bé, da kề da mà không cần phải ngậm và ăn.

Âu yếm bé nhiều hơn
Âu yếm bé nhiều hơn

5.7. Đi tắm chung với bé

Trong làn nước ấm thư giãn, với bầu ngực sẵn có, bé có thể ngậm vú trở lại. Hoặc đi ra ngoài. Đôi khi ánh nắng mặt trời và không khí trong lành có thể khiến em bé có tâm trạng thích bú mẹ hơn.

5.8. Di chuyển có thể tỏ ra hữu ích

Trong một số trường hợp, sự chuyển động có thể hữu ích. Vì vậy, mẹ hãy thử đặt em bé của bạn vào địu hoặc quấn. Đồng thời đề nghị cho bú khi bạn đi lại trong phòng. Hoặc thử đung đưa trên ghế bập bênh và cho bé bú mẹ.

Xem thêm: Cách chăm sóc và dinh dưỡng cho trẻ sinh non như thế nào?

5.9. Mẹo sử dụng âm nhạc

Âm nhạc có thể êm dịu cho cả mẹ và bé để điều trị tình trạng bé bỏ bú mẹ. Bạn hãy thử bật nhạc thư giãn khi bạn hát theo hoặc chỉ hát không có nhạc nền khi bạn khuyến khích trẻ bú. Em bé của bạn đã nhận biết được âm thanh của giọng nói của bạn khi bạn đang mang thai. Và việc nằm trên ngực bạn và nghe bạn hát cũng rất quen thuộc và thoải mái.

Cho bé nghe nhạc khi bú
Cho bé nghe nhạc khi bú

6. Một số lưu ý chung

Để đối phó với tình trạng bé bỏ bú mẹ, các bà mẹ nên lưu ý một số vấn đề cốt lõi sau đây:

6.1. Đảm bảo nguồn sữa mẹ

Trong khi cố gắng thuyết phục con bạn bú mẹ trở lại, bạn sẽ muốn đảm bảo rằng con có đủ sữa để nuôi con và bạn duy trì nguồn sữa của mình. Bạn có thể cân nhắc cho trẻ bú bằng cốc, thìa, thuốc nhỏ mắt hoặc ống tiêm trong khi cố gắng đưa trẻ trở lại vú mẹ.

6.2. Vấn đề cho bú sữa công thức, bú bình

Bạn có thể cho trẻ bú bình, đảm bảo bạn tập cho trẻ bú bình theo nhịp độ. Việc nghiêng bình sữa hoặc sử dụng núm vú chảy nhanh đôi khi có thể khiến em bé bối rối và bỏ bú. Bạn có thể thấy rằng nhu cầu bú của trẻ sẽ khuyến khích trẻ bú thay vì “chỉ ăn” theo các phương pháp khác. Hãy cố gắng ghi nhớ, tất cả điều này có thể kết thúc trong một hoặc hai ngày.

Cho bé bú bình cần phải chú ý kỹ - bé bỏ bú mẹ
Cho bé bú bình cần phải chú ý kỹ

6.3. Vắt sữa thường xuyên

Trong khi trẻ bỏ bú, bạn cần phải vắt sữa thường xuyên như khi trẻ bú. Một số bà mẹ thấy biểu hiện bằng tay có hiệu quả, trong khi những người khác dựa vào việc bơm sữa. Việc làm này không chỉ bảo vệ nguồn cung cấp của bạn mà còn giúp bạn tránh khỏi các ống dẫn bị tắc. Đồng thời hạn chế tình trạng viêm vú tiềm ẩn.

6.4. Việc sử dụng thuốc và tiêm ngừa

Hãy nói rõ với các bác sĩ về việc bạn đang trong giai đoạn cho con bú. Khi ấy, các bác sĩ sẽ cân nhắc việc kê toa. Những thuốc ít bài tiết qua sữa mẹ, ít ảnh hưởng đến mùi vị của sữa mẹ sẽ được ưu tiên hàng đầu. Nếu tùy tiện sử dụng thuốc sẽ rất nguy hiểm. Vì không những làm cho bé bỏ bú mẹ mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe của bé.

Sử dụng thuốc cẩn thận
Sử dụng thuốc cẩn thận

Ngoài ra, khi muốn tiêm ngừa bất cứ bệnh lý gì, người mẹ cũng nên nói rõ với bác sĩ về việc mình đang cho bé bú. Khi ấy, các bác sĩ sẽ cân nhắc và chỉ định cho bạn tiêm những loại vaccine phù hợp. Những vaccine an toàn cho phụ nữ cho con bú chắc chắn sẽ được ưu tiên hàng đầu.

7. Lời kết

Sau cùng, nếu trẻ bỏ bú mẹ kéo dài nhiều ngày và bé không chịu bú lại, đó có thể là báo hiệu bé đến giai đoạn cai sữa. Khi ấy, bạn hãy tự chăm sóc và quản lý việc cai sữa cẩn thận để tránh tắc ống dẫn sữa hoặc viêm vú.

Hành trình nuôi con bằng sữa mẹ của mỗi người mẹ là hoàn toàn riêng biệt và duy nhất. Đây là một bước nữa trong hành trình làm mẹ của bạn. Bạn hãy chú ý những vấn đề nói trên để xử trí tình trạng bé bỏ bú mẹ sao cho thật phù hợp. Mục đích là để hoàn thành giai đoạn nuôi con bằng sữa mẹ thật hoàn hảo và an toàn nhất.

Xem thêm: Cách tắm nắng cho trẻ sơ sinh

Bác sĩ Nguyễn Lâm Giang

Chuyên mục:
| Ngày đăng: - Cập nhật lần cuối: 20/10/2020

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

  1. Women Owned Staff, “What are nursing strikes?”, đăng nhập ngày 14-07-2018, tại website https://babygooroo.com/
  2. Melissa A. Kurke, “Why would a baby go on a breast-feeding strike?”, đăng nhập ngày 07-02-2020, tại website https://www.mayoclinic.org/
  3. La Leche League International Staff, “Nursing Strikes”, đăng nhập ngày 14-02-2018, tại website https://www.llli.org/
  4. Teresa Pitman, “Top 10 tips to end a nursing strike”, đăng nhập ngày 01-05-2018, tại website https://www.todaysparent.com/

Tin Y Tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ HON
100% Biên soạn bởi BÁC SĨ, DƯỢC SĨ

Với số lượng bài viết lên đến hơn 10.000, Tin Y Tế YouMed là lựa chọn hàng đầu cho những ai có nhu cầu tìm hiểu kiến thức về sức khỏe. Nội dung trang đa dạng, bao gồm: cẩm nang y tế A-Z (bệnh học, dược, dược liệu), các chuyên đề sức khỏe, tin mới nhất trong ngành y tế cùng hàng ngàn bí quyết sống khỏe mỗi ngày.
Đặc biệt, YouMed là trang tin y tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ quốc tế HON - có quan hệ chính thức với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) - một chứng chỉ danh giá dành riêng cho các trang tin sức khỏe uy tín, đáng tin cậy như WebMD, Healthline, Mayo Clinic… Rất tự hào khi YouMed một thương hiệu Việt mang tầm quốc tế được HON ghi nhận.
Xin lưu ý, các bài viết không nhằm thay thế cho chẩn đoán hoặc phương pháp điều trị của từng cá nhân.