Thông tin bảo trợ bởi

Adrenaline nội sinh trong cơ thể người có vai trò như thế nào?

Adrenaline nội sinh trong cơ thể người có vai trò như thế nào?

Adrenaline nội sinh là một trong những hóa chất rất quan trọng đối với cơ thể người. Có thể nói hầu như mọi phản ứng xảy ra trong cơ thể sống đều có mặt của hóa chất này. Vậy chất nội sinh này tiết ra từ đâu? Cơ chế tác dụng của nó trong cơ thể như thế nào? Qua bài viết sau đây, YouMed sẽ cung cấp những thông tin chi tiết về hóa chất này để bạn đọc tham khảo.

>> Cortisol thường được gọi là “hormone chống stress” bởi vì nó được tiết ra để phản ứng lại stress. Hiệu quả cortisol mang lại gồm: tăng sức mạnh tạm thời, cải thiện hiệu quả làm việc, tăng tốc độ phản ứng, cải thiện hoạt động của não, làm giảm đau. 

1. Adrenaline nội sinh là gì?

Adrenaline nội sinh còn có tên gọi khác là Epinephrine. Đây là một hormone được tuyến thượng thận bài tiết vào trong cơ thể. Adrenaline được giải phóng vào máu và có vai trò như các chất trung gian hóa học. Đồng thời, nó giúp truyền tải xung thần kinh cho nhiều cơ quan khác nhau trong cơ thể.

Adrenaline nội sinh
Adrenaline nội sinh

Gọi là Adrenaline nội sinh vì nó được sinh ra trong cơ thể người. Khác với Adrenaline nhân tạo, được tổng hợp và sản xuất thành một loại thuốc điều trị. Cả Adrenaline trong cơ thể và Adrenaline tổng hợp đều có cấu tạo và tác dụng hóa học tương tự nhau.

2. Vai trò và tác dụng của Adrenaline nội sinh

2.1. Tác dụng

Adrenaline có vai trò như một hormone, được tuyến thượng thận tổng hợp và phóng thích vào máu. Hormone Adrenaline kết hợp với hormon Noradrenaline (hay Norepinephrine) có tác dụng:

  • Tăng lượng oxy cung cấp cho mô não và mô cơ.
  • Làm giãn đồng tử.
  • Tăng nhịp tim, tăng cung lượng tim.
  • Giãn khí phế quản và đường thở.
  • Giảm nhu động của các cơ quan trong hệ tiêu hóa. Nhất là nhu động dạ dày và ruột.
  • Co cơ vòng bàng quang.
  • Co mạch, tăng huyết áp.
Adrenaline làm tăng nhịp tim
Adrenaline làm tăng nhịp tim

2.2. Cơ chế phóng thích và vai trò

Adrenaline trong cơ thể sẽ tăng tiết khi con người có cảm xúc sợ hãi, giận dữ hoặc đam mê thích thú. Sự tăng tiết Adrenaline giúp cơ thể chống lại những phản ứng nguy hiểm, có hại đến cơ thể. Quá trình này xảy ra khá nhanh, trong vòng từ 2 đến 3 phút sau khi xuất hiện cảm xúc.

Khi Adrenaline được phóng thích nó vào cơ thể, nó sẽ liên kết với các thụ thể Adrenergic. Đồng thời gây ra những thay đổi về mặt chuyển hóa, chẳng hạn như:

  • Ức chế sự bài tiết insulin và kích thích tiết hormon glucagon của tuyến tụy nội tiết. Từ đó sẽ gây tăng đường huyết.
  • Tăng nồng độ axit béo trong cơ thể.
  • Sự sản xuất năng lượng trong tế bào sẽ tăng lên khi có sự tăng tiết Adrenaline.
Sự tăng đường huyết
Sự tăng đường huyết

3. Sự liên quan giữa hormon Adrenaline và Testosteron

Nói chung cả 2 loại hormone Adrenaline và Testosterone đều là những hormon nội sinh. Đồng thời, hai loại hormone này rất cần thiết đối với nam giới. Adrenaline giúp cơ thể phản ứng tốt với stress. Trong khi Testosterone có vai trò tăng cường sự nam tính cho phái mạnh.

Hormon Testosterone đặc trưng cho phái mạnh
Hormon Testosterone đặc trưng cho phái mạnh

Tuy nhiên, hai hormone nói trên không có liên quan mật thiết gì với nhau, không kết hợp cùng nhau trong các phản ứng của cơ thể. Nói chi tiết hơn, hormone Testosterone có tác dụng cải thiện sức mạnh của cơ bắp. Trong khi hormone Adrenalin lại có công dụng làm tăng sức co bóp của cơ.

Tiến sĩ Thibodeau cho rằng, hormone Testosterone là một hormone steroid. Nó có tác dụng lâu dài đến sự phát triển cũng như chức năng sinh lý. Trong khi hormone adrenalin lại có tác động ngắn hạn. Chính vì vậy, không có sự kết hợp liên quan giữa hai loại hormone này.

4. Sự điều hòa bài tiết Adrenaline nội sinh

Hormon Adrenaline và Noradrenaline được gọi chung là Catecholamine, được tủy thượng thận bài tiết vào máu. Hầu hết những tác động sinh lý trên sự bài tiết hormon của tủy thượng thận đều thông qua hệ thần kinh.

Tủy thượng thận là nơi bài tiết hormone Adrenaline
Tủy thượng thận là nơi bài tiết hormone Adrenaline

Trong những điều kiện cơ bản, sự bài tiết hormon Catecholamin rất thấp. Sự bài tiết hai loại hormon này tăng lên khi những hoạt động giao cảm được kích thích. Chẳng hạn như cơ thể bị stress, hạ đường huyết, gặp lạnh, hạ huyết áp,…

Hạ đường huyết kích thích tiết Adrenaline nội sinh
Hạ đường huyết kích thích tiết Adrenaline nội sinh

Ở người bình thường, tủy thượng thận bài tiết Adrenaline nội sinh với tốc độ 0,2 g/kg/phút. Bài tiết Noradrenaline với tốc độ 0,05 g/kg/phút. Vì vậy, huyết áp sẽ được duy trì ở mức bình thường. Nồng độ Adrenaline trong máu là 170-520 pmol/l. Trong khi Noradrenaline là 0,3-28 nmol/l ở người Việt Nam trưởng thành trong độ tuổi 18 đến 22 tuổi.

5. Một số vấn đề sức khỏe cần lưu ý

5.1. Hậu quả của sự tăng tiết Adrenaline thường xuyên trong cơ thể

Mọi sự căng thẳng hoặc dâng trào cảm xúc đều gây tăng tiết Adrenaline nội sinh. Chẳng hạn như buồn vì thất tình, mất mát người thân, mất việc làm. Hoặc sợ hãi, say mê, thích thú tột độ,… Ngoài ra, cảm giác lạnh, tiếng ồn, bi quan,… cũng làm tăng tiết Adrenaline.

Stress thường gây tăng tiết Adrenaline
Stress thường gây tăng tiết Adrenaline

Các chuyên gia y tế cho rằng sự tăng tiết Adrenaline thường xuyên trong cơ thể sẽ gây ra những hệ lụy nhất định. Bao gồm:

  • Tăng nhịp tim thường xuyên dẫn đến tăng nguy cơ suy tim, rối loạn nhịp tim.
  • Rối loạn dung nạp đường huyết.
  • Suy tuyến thượng thận.
  • Rối loạn chuyển hóa các chất protein, glucid, lipid trong cơ thể.
  • Hệ thần kinh luôn ở trạng thái bị kích thích bởi sự tăng tiết Adrenaline nội sinh. Vì vậy, con người rất dễ bị suy nhược thần kinh, đau đầu, mệt mỏi,…
  • Sức đề kháng của cơ thể bị suy giảm, dễ mắc các bệnh lý nhiễm trùng.
Hệ thần kinh bị kích thích
Hệ thần kinh bị kích thích

5.2. Cách để giữ ổn định

  • Để giữ ổn định nồng độ Adrenaline trong cơ thể thì chúng ta nên:
  • Chơi thể thao, bơi lội, nghe nhạc để thư giãn tinh thần, hạn chế stress.
  • Tập ngồi thiền, hạn chế bật tivi, radio, điện thoại,… quá lớn.
  • Suy nghĩ lạc quan hơn, cười nhiều hơn.
Suy nghĩ lạc quan giúp ổn định nồng độ Adrenaline trong máu
Suy nghĩ lạc quan giúp ổn định nồng độ Adrenaline trong máu

Hy vọng qua bài viết này, bạn đọc sẽ hiểu rõ hơn về Adrenaline nội sinh là gì. Cũng như những tác dụng của Adrenaline đối với cơ thể. Từ đó, các bạn sẽ biết cách ổn định, thăng bằng Adrenaline. Với mục đích sau cùng là hạn chế những hậu quả của việc tăng tiết Adrenaline thường xuyên gây ra.

>> Dopamine là một chất dẫn truyền thần kinh cực kỳ quan trọng đối với hoạt động trong não của bạn. Bất cứ khi nào bạn muốn tìm hiểu bất cứ điều gì về khoa học thần kinh, dopamine luôn xuất hiện trong cuộc thảo luận 

Bác sĩ Nguyễn Lâm Giang 

Chuyên mục:
| Ngày đăng: - Cập nhật lần cuối: 24/09/2020

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

  1. Society for Endocrinology Staff, “Adrenaline”, đăng nhập ngày 01-01-2018, tại website https://www.yourhormones.info/
  2. Hormon Health Network Staff, “What is Adrenaline?”, đăng nhập ngày 01-11-2018, tại website https://www.hormone.org/
  3. Jacquelyn Cafasso, “Adrenaline Rush: Everything You Should Know”, đăng nhập ngày 01-11-2018, tại website https://www.healthline.com/

Tin Y Tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ HON
100% Biên soạn bởi BÁC SĨ, DƯỢC SĨ

Với số lượng bài viết lên đến hơn 10.000, Tin Y Tế YouMed là lựa chọn hàng đầu cho những ai có nhu cầu tìm hiểu kiến thức về sức khỏe. Nội dung trang đa dạng, bao gồm: cẩm nang y tế A-Z (bệnh học, dược, dược liệu), các chuyên đề sức khỏe, tin mới nhất trong ngành y tế cùng hàng ngàn bí quyết sống khỏe mỗi ngày.
Đặc biệt, YouMed là trang tin y tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ quốc tế HON - có quan hệ chính thức với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) - một chứng chỉ danh giá dành riêng cho các trang tin sức khỏe uy tín, đáng tin cậy như WebMD, Healthline, Mayo Clinic… Rất tự hào khi YouMed một thương hiệu Việt mang tầm quốc tế được HON ghi nhận.
Xin lưu ý, các bài viết không nhằm thay thế cho chẩn đoán hoặc phương pháp điều trị của từng cá nhân.