Thông tin bảo trợ bởi

Viêm màng não: 12 câu hỏi thường gặp

Viêm màng não - 12 câu hỏi thường gặp

Viêm màng não có thể trở thành một bệnh lý rất nghiêm trọng. Nếu bạn hoặc người xung quanh có nguy cơ mắc bệnh viêm màng não, bạn có thể sẽ đặt ra rất nhiều câu hỏi. Dưới đây là những câu trả lời cho một số câu hỏi phổ biến về viêm màng não.

1. Viêm màng não là gì?

Viêm màng não là tình trạng viêm và sưng lớp màng bao phủ não và tủy sống. Những màng này được gọi là màng não. Viêm màng não thường đươc gây ra nhiều nhất bởi nhiễm trùng. Bệnh này có thể gây tử vong hoặc gây ra nhiều biến chứng kéo dài về sau.

2. Nguyên nhân của viêm màng não là gì?

Hai nguyên nhân chính gây nên viêm màng não là do virus và vi khuẩn. Vi khuẩn hoặc virus thường gây nhiễm trùng một bộ phận trong cơ thể – ví dụ như da, đường tiêu hóa hoặc đường hô hấp. Sau đó chúng có thể lây lan đến hệ thống thần kinh thông qua đường máu. Vi khuẩn có thể xâm nhập trực tiếp vào hệ thống thần kinh sau một chấn thương đầu nặng hoặc sau phẫu thuật sọ não, hoặc sau khi bị nhiễm trùng ở vùng đầu mặt cổ.

Nấm, động vật nguyên sinh và các loài ký sinh trùng thường là nguyên nhân ít gặp hơn của viêm màng não. Trong những trường hợp rất hiếm thì việc bị ung thư, mắc một số bệnh khác hoặc sử dụng một số loại thuốc cũng có thể dẫn đến viêm màng não.

Nguyên nhân của viêm màng não là gì

3. Viêm màng não do vi khuẩn là gì?

Viêm màng não do vi khuẩn là một bệnh lý vô cùng nghiêm trọng, thường xảy ra vào những tháng mùa lạnh. Một tác nhân phổ biến thường xảy ra ở độ tuổi thanh thiếu niên là vi khuẩn Neisseria meningitis, gây ra bệnh viêm màng não mô cầu. Nó có thể gây tử vong nếu bạn không được điều trị ngay lập tức. Các vi khuẩn này sống trong mũi và họng của một phần tư dân số. Người ta vẫn chưa biết tại sao đôi khi những vi khuẩn này có thể di chuyển đến hệ thống thần kinh và gây viêm màng não. Một nguyên nhân hàng đầu khác gây viêm màng não do vi khuẩn là Streptococcus pneumoniae.

4. Viêm màng não do virus là gì?

Viêm màng não do virus phổ biến hơn và thường ít nghiêm trọng hơn. Nó có xu hướng xảy ra thường xuyên hơn và mùa hè và mùa thu. Do các triệu chứng giống như cúm nên nhiều người thường nhầm nó với cúm. Virus gây ra “cúm dạ dày” là một nguyên nhân khác gây ra viêm màng não do virus, nhưng hầu hết những người bị nhiễm thường không bị viêm màng não. Những loại virus khác có thể gây ra viêm màng não là thủy đậu, tăng bạch cầu đơn nhân (mono) (thường gây ra bởi virus EBV) và herpes. Các triệu chứng có thể tương tự như viêm màng não do vi khuẩn.

5. Ai là người có nguy cơ bị viêm màng não?

Mọi lứa tuổi đều có thể bị viêm màng não do vi khuẩn. Nhưng nó thường phổ biến ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ và ở những người trên 60 tuổi. Vì việc tiếp xúc gần gũi với bạn bè đồng trang lứa nên thanh thiếu niên và sinh viên đại học cũng có nguy cơ cao hơn. Mặc dù phổ biến ở trẻ em nhưng viêm màng não do virus có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi. Có một hệ thống miễn dịch yếu hoặc di du lịch đến một số quốc gia khác cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh viêm màng não.

6. Viêm màng não có lây không?

Việc tiếp xúc gần gũi (không tính việc tiếp xúc thông thường tại nơi làm việc hoặc trường học): có thể lây lan vi khuẩn và virus gây viêm màng não. Những việc gây lây lan như hôn, ho hoặc hắt hơi. Sử dụng dụng cụ ăn uống, ly, thức ăn hoặc khăn tắm chung cũng có thể lây lan vi khuẩn và virus.

7. Những dấu hiệu và triệu chứng của viêm màng não là gì?

Mặc dù các triệu chứng có thể khác nhau nhưng các dấu hiệu và triệu chứng phổ biến của viêm màng não bao gồm:

  • Sốt cao.
  • Nhức đầu dữ dội, dai dẳng.
  • Cổ cứng.
  • Nôn ói.
  • Khó chịu khi thấy ánh sáng.
  • Buồn ngủ.
  • Mất cảm giác thèm ăn.

Các triệu chứng sau đó có thể bao gồm phát ban, co giật và hôn mê. Trẻ sơ sinh bị viêm màng não có thể trở nên thờ ơ, dễ cáu gắt hoặc không bú tốt. 

Những dấu hiệu và triệu chứng của viêm màng não

8. Tôi nên làm gì nếu người quen của tôi có triệu chứng viêm màng não?

Hãy gọi cho bác sĩ và mô tả các dấu hiệu và triệu chứng. Nếu bạn không thể đến gặp bác sĩ, hãy đến cơ sở y tế gần nhất ngay lập tức. Nếu bạn không có phương tiện đi lại, hãy gọi cấp cứu 115.

9. Bác sĩ chẩn đoán viêm màng não bằng cách nào?

Ngoài việc khai thác tiền sử và khám lâm sàng, bác sĩ sẽ lấy một mẫu dịch não tủy, được gọi là chọc dò tủy sống. Bác sĩ sẽ dùng kim tiêm để rút dịch ở vùng thắt lưng. Sau đó bác sĩ sẽ kiểm tra mẫu này để tìm kiếm các dấu hiệu viêm và nhiễm trùng.

Các xét nghiệm khác có thể bao gồm:

  • Một bài kiểm tra thần kinh để kiểm tra chức năng thần kinh, vận động và cảm giác; thính giác, lời nói và tầm nhìn; khả năng giữ thăng bằng; trạng thái tâm thần.
  • Xét nghiệm máu và nước tiểu.
  • Cấy dịch tiết hầu họng.
  • CT – scan, cộng hưởng từ (MRI), hoặc điện não đồ (EEG) để phát hiện các vấn đề trong não.

10. Bác sĩ điều trị viêm màng não bằng cách nào?

Bạn có thể cần phải nhập viện tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh. Nhiễm trùng do vi khuẩn đòi hỏi phải điều trị kịp thời bằng kháng sinh tiêm tĩnh mạch. Điều này có thể bắt đầu ngay cả trước khi chẩn đoán được xác nhận. Điều trị nhiễm virus chủ yếu nhằm mục đích làm giảm các triệu chứng.

Khi cần thiết, điều trị cũng có thể bao gồm:

  • Truyền dịch.
  • Thuốc chống động kinh.
  • Thuốc giảm đau.
  • Các phương pháp điều trị khác chữa phù não.

11. Những ảnh hưởng lâu dài của viêm màng não là gì?

Tiên lượng của bệnh viêm màng não phụ thuộc vào tác nhân nhiễm trùng, thời điểm bắt đầu điều trị và đáp ứng của bệnh nhân. Tuy nhiên, sau đây là những tác dụng phụ lâu dài của bệnh:

  • Mệt mỏi.
  • Nhức đầu tái đi tái lại.
  • Giảm trí nhớ, kém tập trung.
  • Tâm trạng thất thường hoặc hung hăng.
  • Gặp vấn đề về khả năng cân bằng hoặc vụng về.
  • Điếc tạm thời hoặc vĩnh viễn.
  • Mất thị lực, co giật hoặc tổn thương não (hiếm).
  • Mất chân tay.

12. Có thể ngăn ngừa viêm màng não không?

Có bốn loại vắc – xin có sẵn để ngăn ngừa viêm màng não do vi khuẩn. Các thanh thiếu niên khi nhập học cấp ba hoặc đại học (và những người sẽ sống trong ký túc xá) nên được tiêm chủng nếu trước đó chưa từng được tiêm phòng.
Bác sĩ có thể đề nghị một số cách khác để ngăn ngừa viêm màng não:

rửa tay thường xuyên giúp hạn chế vi khuẩn gây viêm màng não
Rửa tay thường xuyên giúp hạn chế vi khuẩn gây viêm màng não
  • Sử dụng thuốc kháng sinh nếu bạn tiếp xúc gần gũi với người bị viêm màng não do vi khuẩn.
  • Sử dụng vắc – xin khác.
  • Vệ sinh tốt, chẳng hạn như rửa tay thường xuyên.
  • Không dùng chung đồ ăn, nước uống hoặc đồ dùng.

Trên đây là những câu hỏi thường gặp nhất về bệnh Viêm màng não. Hy vọng YouMed đã cung cấp cho bạn thật nhiều câu trả lời thiết thực và thông tin bổ ích. Nếu lo lắng về tình trạng của mình, hãy tìm kiếm sự giúp đỡ của các bác sĩ. YouMed chúc bạn thật nhiều sức khỏe!

(Biên dịch: Lâm Phước Nguyên)

Mời bạn xem thêm:

>>> Viêm màng não mủ: Nguyên nhân, cách điều trị và chủng ngừa

>>> Viêm màng não do virus có nguy hiểm không? 

>>> Viêm màng não do vi khuẩn: Phòng tránh bằng cách nào?

 

Chuyên mục:
| Ngày đăng: - Cập nhật lần cuối: 28/04/2020

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

https://www.webmd.com/children/vaccines/meningitis-12-frequently-asked-questions#1

Tin Y Tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ HON
100% Biên soạn bởi BÁC SĨ, DƯỢC SĨ

Với số lượng bài viết lên đến hơn 10.000, Tin Y Tế YouMed là lựa chọn hàng đầu cho những ai có nhu cầu tìm hiểu kiến thức về sức khỏe. Nội dung trang đa dạng, bao gồm: cẩm nang y tế A-Z (bệnh học, dược, dược liệu), các chuyên đề sức khỏe, tin mới nhất trong ngành y tế cùng hàng ngàn bí quyết sống khỏe mỗi ngày.
Đặc biệt, YouMed là trang tin y tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ quốc tế HON - có quan hệ chính thức với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) - một chứng chỉ danh giá dành riêng cho các trang tin sức khỏe uy tín, đáng tin cậy như WebMD, Healthline, Mayo Clinic… Rất tự hào khi YouMed một thương hiệu Việt mang tầm quốc tế được HON ghi nhận.
Xin lưu ý, các bài viết không nhằm thay thế cho chẩn đoán hoặc phương pháp điều trị của từng cá nhân.