YouMed

Khi nào nên làm xét nghiệm u nang buồng trứng?

Thạc sĩ, Bác sĩ TRẦN MINH QUANG
Tác giả: ThS.BS Trần Minh Quang
Chuyên khoa: Sản phụ khoa

U nang buồng trứng xảy ra phổ biến ở nữ giới. Bệnh lý này có nguy cơ xuất hiện ở các bé gái dậy thì cho đến phụ nữ bước vào thời kỳ mãn kinh. U nang tại buồng trứng tiềm tàng nhiều nguy hiểm nếu người bệnh chủ quan vì nghĩ đây chỉ là “u lành tính”. Nhiều người bị vô sinh, thậm chí tử vong khi u nang vỡ hoặc ảnh hưởng đến buồng trứng. Vì vậy xét nghiệm u nang buồng trứng là điều quan trọng cho nữ giới. Bài viết dưới đây của Thạc sĩ, Bác sĩ Trần Minh Quang cung cấp cho bạn thông tin về loại xét nghiệm này.

U nang buồng trứng

Phụ nữ có hai buồng trứng, có kích thước và hình dạng như một quả hạnh và nằm ở hai bên tử cung. Trứng (noãn) phát triển và trưởng thành trong buồng trứng, chúng được phóng thích theo chu kỳ hàng tháng trong những năm người đó ở độ tuổi sinh sản.1 

xét nghiệm u nang buồng trứng
Buồng trứng có chức năng tiết ra các hormone sinh dục quan trọng cho việc điều chỉnh giới tính và sức khỏe sinh sản

U nang buồng trứng là những túi chứa đầy chất lỏng bên trong hoặc trên bề mặt buồng trứng. Phụ nữ bị u nang buồng trứng tại một số thời điểm nhất định. Hầu hết các u nang biểu hiện ít hoặc không gây khó chịu và vô hại. Sau đó các u nang biến mất mà không cần điều trị trong vòng vài tháng. Tuy nhiên, khi u nang buồng trứng bị vỡ, người bệnh sẽ gặp phải các triệu chứng nghiêm trọng. Do đó, để bảo vệ sức khỏe, chị em nên đi xét nghiệm u nang buồng trứng theo hướng dẫn của bác sĩ.1

Ngoài ra, các khối u nang buồng trứng phát triển sau thời kỳ mãn kinh có thể là khối ác tính và căn nguyên của bệnh ung thư. Các biến chứng thường gặp liên quan đến u nang buồng trứng bao gồm:1 

Buồng trứng xoắn

Các u nang to ra khiến buồng trứng di chuyển, làm tăng nguy cơ bị xoắn buồng trứng. Khi đó, nguồn cung cấp máu cho buồng trứng bị cắt. Nếu bệnh không được chữa trị sẽ dẫn đến tổn thương và chết các mô tại buồng trứng.2

Khối u nang bị vỡ

Điều này làm chảy máu bên trong và gây đau dữ dội. Nếu u nang càng lớn, hoặc người bệnh hoạt động mạnh ảnh hưởng đến khung xương chậu thì nguy cơ bị vỡ càng cao. Biến chứng này mặc dù hiếm gặp nhưng nó có thể gây nhiễm trùng và đe dọa tính mạng người bệnh nếu không điều trị kịp thời.2

Xét nghiệm u nang buồng trứng

Có nhiều phương pháp xét nghiệm u nang buồng trứng. Mỗi loại xét nghiệm sẽ có cách tiến hành và mục tiêu riêng. Vì phần lớn các u nang sẽ biến mất sau vài tuần hoặc vài tháng nên bác sĩ có thể không đưa ra phác đồ điều trị ngay lập tức. Thay vào đó, bác sĩ sẽ lặp lại xét nghiệm siêu âm trong vài tuần hoặc vài tháng để kiểm tra tình trạng của bạn.1 

xét nghiệm u nang buồng trứng
Bác sĩ sẽ lặp lại siêu âm buồng trứng sau đó để chắc chắn về khối u nang

Nếu sau đó cơ thể bạn không có bất kỳ thay đổi nào hoặc u nang tăng kích thước, bác sĩ tiếp tục yêu cầu xét nghiệm bổ sung để xác định nguyên nhân gây ra các triệu chứng, bao gồm:1

  • Thử thai để xác định bạn có mang thai hay không.
  • Kiểm tra nồng độ hormone để kiểm tra các vấn đề liên quan đến hormone.
  • Xét nghiệm máu CA-125 để tầm soát ung thư buồng trứng.

Khi nào cần xét nghiệm u nang buồng trứng?

Bác sĩ có thể phát hiện u nang buồng trứng khi khám định kỳ vùng chậu ở những người bị sưng một hoặc cả hai buồng. Từ đó, bác sĩ sẽ yêu cầu bạn xét nghiệm u nang buồng trứng để xác nhận sự tồn tại của khối u nang.2 

Khi có một hoặc nhiều các triệu chứng do u nang buồng trứng, bạn hãy đến cơ sở y tế để được bác sĩ khám và xét nghiệm chẩn đoán khối u trong buồng trứng. Bao gồm:2

  • Chướng bụng hoặc sưng bụng.
  • Đau khi đi tiêu.
  • Đau vùng chậu trước hoặc trong chu kỳ kinh nguyệt.
  • Đau khi quan hệ tình dục.
  • Đau ở lưng dưới hoặc đùi.
  • Ngực căng.
  • Buồn nôn và ói mửa.
  • Các triệu chứng nghiêm trọng như: sốt, ngất xỉu, chóng mặt, thở nhanh, đau dữ dội vùng chậu.

Ngoài ra, bạn nên xét nghiệm u nang buồng trứng càng sớm càng tốt nếu bản thân có nguy cơ cao mắc bệnh. Điều khiến u nang dễ dàng xuất hiện hơn bình thường bao gồm:1 2

xét nghiệm u nang uồng trứng
Phụ nữ mang thai có nuy cao mắc u nang buồng trứng

Xét nghiệm u nang buồng trứng bao gồm những gì?

Siêu âm

Phương pháp xét nghiệm u nang buồng trứng thường gặp nhất là siêu âm. Phương pháp siêu âm sử dụng hình ảnh với sóng âm tần số cao để tạo ra hình ảnh về các cơ quan nội tạng. Việc sêu âm sẽ giúp xác định kích thước, vị trí, hình dạng và thành phần (rắn hoặc chứa đầy chất lỏng) của u nang. 

Phương pháp siêu âm vùng chậu được thực hiện bởi một thiết bị được gọi là “đầu dò”. Thiết bị này sẽ gửi và nhận sóng âm tần số cao để tạo ra hình ảnh của tử cung và buồng trứng trên màn hình. Sau đó, bác sĩ sẽ phân tích hình ảnh để xác nhận sự hiện diện của u nang cũng như các thông tin khác.3

Nội soi ổ bụng

Nội soi ổ bụng cũng là một xét nghiệm u nang buồng trứng. Bác sĩ sử dụng một dụng cụ mảnh, nhẹ để đưa vào bụng của bạn thông qua một vết rạch nhỏ. Từ đây bác sĩ có thể nhìn thấy buồng trứng của bạn cũng như những vấn đề liên quan (nếu có).3

Xét nghiệm nồng độ hormone

Bên cạnh đó, nồng độ hormone trong cơ thể cũng cảnh báo bạn có đang bị u nang buồng trứng hay không. Khi nồng độ các hormone sinh sản như: FSH, LH, testosterone,… bất thường, bác sĩ sẽ làm thêm các kiểm tra khác để đưa ra kết luận chính xác nhất. Bạn có thể tham khảo nồng độ bình thường của các hormone trên thông qua bảng dưới đây.4

Hormone Đặc điểm và nồng độ bình thường
FSH (IU/L)
  • Nang trứng sớm: 3-10
  • Đỉnh giữa chu kỳ: 4-25
  • Sau mãn kinh: >20
  • Thai kỳ: <1
LH (IU/L)
  • Nang trứng sớm: 2-8
  • Đỉnh giữa chu kỳ: 10-75
  • Sau mãn kinh: >15
  • Thai kỳ: 2-9
Oestradiol

(pmol/L)

  • Nang trứng sớm: <300
  • Tăng phóng noãn: <500-3000
  • Tăng hoàng thể: 100-1400
  • Sau mãn kinh:<200
Progesterone

(nmol/L)

  • Không rụng trứng: 0-6
  • Có thể rụng trứng: 7-25
  • Có khả năng rụng trứng: >25
Testosterone

(nmol/L)

Phụ nữ trưởng thành: 0,5-2,5

Xét nghiệm u nang buồng trứng ở đâu?

Việc xét nghiệm u nang buồng trứng có thể được thực hiện tại nhiều bệnh viện tại nước ta. Bạn nên lựa chọn những cơ sở y tế uy tín cùng đội ngũ bác sĩ giỏi để đảm bảo kết quả đáng tin nhất. Bạn có thể tham khảo các bệnh viện top đầu Việt Nam như:

  • Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM: Số 215 Đường Hồng Bàng, Phường 11, Quận 5, TP.HCM.
  • Bệnh viện Y Phạm Ngọc Thạch: Số 120 Đường Hồng Bàng, Phường 12, Quận 5, TP.HCM.
  • Bệnh viện Chợ Rẫy: 201B, Đường Nguyễn Chí Thanh, Phường 12, Quận 5, TP.HCM
  • Bệnh viện Nhân Dân Gia Định: Số 1, Đường Nơ Trang Long, Phường 7, Quận Bình Thạnh, TP.HCM.
  • Bệnh viện Từ Dũ: Số 284, Đường Cống Quỳnh, Phường Phạm Ngũ Lão, Quận 1, TP.HCM.
  • Bệnh viện Bạch Mai: Số 78, Đường Giải Phóng, Phường Phương Mai, Quận Đống Đa, HN.
  • Bệnh viện Trung ương Quân đội 108: Số 1, Đường Trần Hưng Đạo, Phường Hai Bà Trưng, HN.
xét nghiệm u nang buồng trứng
Bạn nên lựa chọn những cơ sở khám chữa bệnh uy tín để được xét nghiệm u nang buồng trứng

Xét nghiệm u nang buồng trứng giúp tìm ra các khối u lạ nằm bên trong buồng trứng của nữ giới. Bên cạnh đó, chị em hãy giữ cho mình một lối sống lành mạnh; ăn uống đầy đủ chất và rèn luyện thể dục thể thao để luôn có một sức khỏe sinh sản tốt.

Nguồn tham khảo / Source

Trang tin y tế YouMed chỉ sử dụng các nguồn tham khảo có độ uy tín cao, các tổ chức y dược, học thuật chính thống, tài liệu từ các cơ quan chính phủ để hỗ trợ các thông tin trong bài viết của chúng tôi. Tìm hiểu về Quy trình biên tập để hiểu rõ hơn cách chúng tôi đảm bảo nội dung luôn chính xác, minh bạch và tin cậy.

  1. Ovarian cystshttps://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/ovarian-cysts/symptoms-causes/syc-20353405

    Ngày tham khảo: 12/06/2022

  2. Ovarian Cystshttps://www.healthline.com/health/ovarian-cysts

    Ngày tham khảo: 12/06/2022

  3. Ovarian cystshttps://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/ovarian-cysts/diagnosis-treatment/drc-20353411

    Ngày tham khảo: 12/06/2022

  4. Reproductive hormones: The right test, at the right time, for the right patienthttps://bpac.org.nz/BT/2013/February/02_hormones.aspx

    Ngày tham khảo: 12/06/2022

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người