YouMed

Xét nghiệm viêm gan B bao gồm những xét nghiệm gì?

Bác sĩ PHAN VĂN GIÁO
Tác giả: Bác sĩ PHAN VĂN GIÁO
Chuyên khoa: Ngoại tổng quát

Xét nghiệm viêm gan B là một kiểm tra y tế quan trọng để xác định bạn có nhiễm virus HBV hay không. Điều này càng đặc biệt hơn khi Việt Nam là một nước có tỷ lệ người mắc bệnh gan cao. Bài viết dưới đây của bác sĩ Phan Văn Giáo sẽ giải đáp cho bạn các thông tin về xét nghiệm này cùng quy trình, kết quả và những lưu ý khi tiến hành xét nghiệm.

Viêm gan B có nguy hiểm không?

Viêm gan B là một bệnh nhiễm trùng gan nghiêm trọng. Bệnh do virus viêm gan B (HBV) gây ra. Nếu viêm gan B không được điều trị và kéo dài hơn 6 tháng, bệnh sẽ tiến triển thành mãn tính. Bệnh viêm gan B ở thể mãn tính làm tăng nguy cơ phát triển thành suy gan, ung thư gan hoặc xơ gan. Những vấn đề này ảnh hưởng trầm trọng đến sức khỏe và “hủy hoại” lá gan của bạn.1 

xét nghiệm viêm gan B
Bệnh viên gam B để lại các biến chứng nguy hiểm và có thể lây lan

Bệnh này có thể tự hồi phục ở người trưởng thành. Nhưng ngược lại, điều này rất khó xảy ra ở trẻ sơ sinh và trẻ em. Với lá gan “non nớt”, trẻ có thể mắc viêm gan B mãn tính bất kỳ lúc nào. Bên cạnh đó, việc điều trị bệnh khỏi hoàn toàn cũng không dễ dàng thực hiện. 

Đặc biệt, viêm gan B còn có khả năng lây từ người bệnh sang người khỏe mạnh. Đây chính là một vấn đề đáng được quan tâm và đòi hỏi mỗi người nên chủ động xét nghiệm viêm gan B khi có các yếu tố nguy cơ mắc bệnh.

Khi mắc viêm gan B, bạn sẽ nhận thấy các triệu chứng như: đau bụng, sốt, đau khớp, nước tiểu sậm, ăn không ngon, buồn nôn và nôn, người mệt mỏi và suy nhược, vàng da, vàng mắt. 

Xét nghiệm viêm gan B là gì?

Đây là xét nghiệm tầm soát virus HBV, chẩn đoán và đánh giá vấn đề nhiễm HBV. Ngoài ra, xét nghiệm này còn giúp theo dõi tình trạng nhiễm HBV trong quá khứ và khả năng miễn dịch trong tương lai. Xét nghiệm này được chỉ định với mục đích tìm kháng nguyên, kháng thể hoặc vật chất di truyền của virus HBV.2

Xét nghiệm viêm gan B bao gồm những gì?

Xét nghiệm viêm gan B bao gồm hai loại với mục đích khác nhau. Đầu tiên là những xét nghiệm ban đầu để xác định các kháng thể và kháng nguyên liên quan đến HBV. Tiếp theo, nếu bệnh nhân được chẩn đoán mắc bệnh viêm gan B dựa trên những xét nghiệm ban đầu thì có thể kiểm tra thêm để biết người đó có lây bệnh cho người khác hay không.2

Xét nghiệm tìm kháng nguyên bề mặt viêm gan B (HBsAg)

Kháng nguyên bề mặt viêm gan B là các protein có trên bề mặt của virus HBV. Những protein này có “dân số” đông đúc trong cả giai đoạn nhiễm viêm gan B cấp tính và mãn tính. Do đó, xét nghiệm viêm gan B này có khả năng sàng lọc, phát hiện các nhiễm trùng HBV.2

Xét nghiệm tìm kháng nguyên trên bề măt vi khuẩn HBV giúp xác định bệnh và sàng lọc, phát hiện nhiễm trùng
Xét nghiệm tìm kháng nguyên trên bề mặt vi khuẩn HBV giúp xác định bệnh và sàng lọc, phát hiện nhiễm trùng

Xét nghiệm máu tìm kháng nguyên bề mặt viêm gan B được thực hiện như sau:

  • Kỹ thuật viên buộc một dải băng quanh tay của bạn để dễ dàng xác định tĩnh mạch tay. 
  • Vị trí lấy máu sẽ được sát trùng bằng cồn y tế và kim tiêm được đưa đến vị trí lấy máu, máu được đưa vào ống nghiệm chuyên dụng. 
  • Sau khi rút kim, nhân viên y tế sẽ dùng bông y tế để ngăn ngừa máu chảy ra.

Kỹ thuật viên y tế sẽ lấy mẫu máu từ tĩnh mạch cánh tay của bạn. Sau đó, họ đưa mẫu máu đó đến phòng thí nghiệm để tiến hành phân tích. Bạn sẽ nhận được kết quả sau khoảng 1 đến 3 ngày.3

Xét nghiệm tìm kháng thể bề mặt viêm gan B (anti-HBs)

Để phản ứng với các kháng nguyên bề mặt của virus HBV, cơ thể đã giải phóng ra các kháng thể bề mặt viêm gan B. Quá trình này diễn ra trong vòng vài tuần đến vài tháng. Bác sĩ sẽ phân tích mẫu máu của bạn để tìm kiếm kháng thể. Quá trình lấy máu tương tự các xét nghiệm máu khác. 

Những xét nghiệm khác để phát hiện bệnh

Bên cạnh xét nghiệm tìm kháng nguyên và kháng thể trên bề mặt, phương pháp tìm kháng thể lõi viêm gan B (anti-HBc) cũng được áp dụng. Loại xét nghiệm này không chắc chắn về việc bạn đã thoát khỏi virus HBV. Bác sĩ cần làm thêm hai xét nghiệm viêm gan B khác, bao gồm: HBsAg và anti-HBs để đưa ra kết quả chính xác nhất.3

Ngoài ra, còn có xét nghiệm tìm kháng thể IgM viêm gan B. Đây là xét nghiệm chuyên biệt chỉ để phát hiện viêm gan B cấp tính (nhiễm virus HBV trong vòng 6 tháng trở lại). 

Những xét nghiệm bổ sung

Nếu bệnh nhân được chẩn đoán mắc bệnh viêm gan B dựa trên những xét nghiệm ban đầu, bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm bổ sung. Những kiểm tra bổ sung để theo dõi bệnh, hướng dẫn điều trị và xác định khả năng lây nhiễm cho người xung quanh.3

xét nghiệm viêm gan B
Những xét nghiệm viêm gan B bổ sung giúp đánh giá việc tiêm phòng, điều trị hay lây nhiễm cùa người bệnh

Các thí nghiệm viêm gan B bổ sung bao gồm:3

  • Kháng nguyên e viêm gan B (HBeAg): Đây là một loại protein của virus viêm gan B. Nó được tìm thấy người bệnh dương tính với kháng nguyên bề mặt viêm gan B. Việc đo lường kháng nguyên này giúp bác sĩ xác định khả năng lây truyền của HBV của người bệnh ra ngoài.
  • Kháng thể e viêm gan B (anti-HBe): Đây là loại kháng thể đáp ứng với kháng nguyên e từ virus viêm gan B. Sự biến mất của HBeAg và xuất hiện của anti-HBe trong máu được gọi là chuyển đổi huyết thanh. Đây chính là dấu hiệu tốt cho thấy bệnh được cải thiện cũng như dự đoán sự thanh thải lâu dài của virus. Xét nghiệm này dùng để theo dõi các trường hợp nhiễm HBV cấp tính vì bệnh gan mãn tính phổ biến ở bệnh nhân có HBeAg. 
  • DNA của virus: Xét nghiệm này giúp phát hiện vật chất di truyền của virus cũng như nồng độ của chúng trong máu. Xét nghiệm dùng để theo dõi liệu pháp kháng virus ở những người bị virus HBV mạn tính. 

Những ai cần xét nghiệm viêm gan B

Theo trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh (CDC), những người sau đây nên tầm soát viêm gan B:3

  • Trẻ sơ sinh có mẹ bị viêm gan B.
  • Phụ nữ mang thai.
  • Khi cơ thể xuất hiện các dấu hiệu tổn thương gan như: vàng da, đau bụng,…
  • Những người có enzyme alanine aminotransferase ở mức trên 19 IU/L đối với phụ nữ và 30 IU/L đối với nam giới. 
  • Người hiến máu và mô.
  • Người bị bệnh thận giai đoạn cuối.
  • Những ai đang sử dụng liệu pháp ức chế miễn dịch, chẳng hạn như ghép nội tạng.
  • Sống chung hoặc quan hệ tình dục với người bị viêm gan B.
  • Nhiễm HIV và tiêm chích ma túy.
  • Quan hệ tình dục đồng giới.
  • Những người sinh ra ở các quốc gia có tỷ lệ nhiễm viêm gan B lớn hơn 2%. Việt Nam là một trong số nước có lượng người nhiễm viêm gan B cao. Điều này được dự đoán sẽ là vấn đề sức khỏe cần được quan tâm trong vòng 1 thập kỷ tới.4 
  • Những ai sinh ra tại Mỹ và không được tiêm chủng vaccine viêm gan B khi còn nhỏ, đồng thời có cha mẹ sinh ra ở nơi có tỷ lệ mắc viêm gan B trên 8%. 

Viêm gan B là một trong những bệnh lây qua đường tình dục, vì vậy nam giới hoặc nữ giới đều nên thực hiện xét nghiệm này cùng với các xét nghiệm về sức khỏe sinh sản khác để đảm bảo sự an toàn cho “đời sống tình dục”. Tìm hiểu thêm gói tầm soát sức khỏe sinh sản cho nam, nữ ngay tại đây:

Kết quả xét nghiệm viêm gan B

Kết quả của xét nghiệm viêm gan B giúp bạn biết được bản thân có bị bệnh do virus HBV gây ra hay không. Vậy kết quả dương tính là gì và kết quả âm tính có bị viêm gan hay không? Dưới đây là lời giải đáp cho các thắc mắc trên: 

Kháng nguyên bề mặt viêm gan B

Kết quả xét nghiệm dương tính cho thấy bạn đang bị nhiễm viêm gan B và tồn tại khả năng lây cho người khác. Bạn sẽ được là thêm các thí nghiệm khác để xác định viêm gan cấp tính hay mãn tính.

Kháng thể bề mặt viêm gan B

Kết quả xét nghiệm dương tính thông báo rằng bạn đã được bảo vệ khỏi bệnh. Ở một số trường hợp hiếm hoi, bạn có thể lây nhiễm viêm gan B cho người khác.

Kháng thể lõi viêm gan B

Khi kết quả dương tính, bạn hiểu rằng bản thân dã bị nhiễm virus HBV trong quá khứ hoặc hiện tại. Tuy nhiên, điều này không chắc chắn là bạn đạt được miễn dịch khỏi bệnh viêm gan B. Bác sĩ sẽ kiểm tra thêm hai xét nghiệm chính ở trên để đưa ra kết luận chính xác nhất.

Trên thực tế, kết quả xét nghiệm âm tính hay dương tính là do nồng độ chất cần tìm thấp hoặc cao hơn giá trị ngưỡng. Hầu hết các kết quả kiểm tra của mọi. Bạn có thể tham khảo bảng sau đây khi đọc kết quả:3

 

HBsAg HBsAb HBcAb Ý nghĩa của kết quả
Âm tính Âm tính Âm tính
  • Không miễn dịch với virus.
  • Không bị nhiễm trùng trước đó.
  • Khuyến cáo tiêm vaccine
Âm tính Dương tính Dương tính
  • Trước đây đã bị nhiễm trùng.
  • Không lây nhiễm.
  • Không cần tiêm vaccine.
Âm tính  Dương tính Âm tính
  • Trước đây đã được tiêm phòng.
  • Không bị nhiễm trùng.
  • Không cần tiêm phòng.
Dương tính Âm tính Dương tính
  • Bị nhiễm.
  • Lây nhiễm.
  • Cần thử nghiệm nhiều hơn.
Âm tính Âm tính Dương tính
  • Có khả năng bị nhiễm trùng.
  • Rất dễ lây lan.
  • Cần xét nghiệm thêm

Ngoài ra, theo CDC, hiệu giá anti-HBS lớn hơn 10IU.ml phần nào thể hiện khả năng miễn dịch viêm gan B sau khi tiêm chủng.5 Nhưng các nghiên cứu đã phát hiện anti-HBs sẽ giảm dần theo thời gian. 

Bạn cần tìm hiểu thêm thông tin về xét nghiệm viêm gan B? Chat ngay với dược sĩ YouMed để được tư vấn hoàn toàn miễn phí:

Những lưu ý về xét nghiệm viêm gan B

Bạn cần lưu ý những điều sau để việc xét nghiệm được tốt nhất:6 

  • Nếu bạn có dấu hiệu nhiễm viêm gan B, hãy nói cho người thân hoặc người sống chung để họ xét nghiệm. 
  • Chăm sóc bản thân trước trong và sau khi xét nghiệm; Ăn chế độ lành mạnh với nhiều trái cây và rau quả, tập thể dục thường xuyên và ngủ đủ giấc. 
  • Hãy thông báo với bác sĩ các loại thuốc bạn đang dùng. Bác sĩ sẽ đưa ra chỉ định ngưng thuốc nếu chúng ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm. 
  • Không uống rượu hoặc tự ý dùng thuốc kê đơn và không hỏi ý kiến của bác sĩ. 
Rượu bia chính là kẻ thù của các bệnh trên gan
Rượu bia chính là kẻ thù của các bệnh trên gan

Xét nghiệm viêm gan B ở đâu tốt?

Các bệnh viện trên toàn quốc đều có các trang thiết bị y tế cần thiết cho xét nghiệm viêm gan B. Bạn có thể đến bệnh viện gần nhất để thuận lợi cho việc duy chuyển và kinh phí. Ngoài ra, nếu bạn có thể tham khảo các bệnh viện lớn sau:

  • Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM: 215 Hồng Bàng, quận 5, TPHCM.
  • Bệnh viện Chợ Rẫy: 201B Nguyễn Chí Thanh, quận 5, TPHCM.
  • Bệnh viện Nhân dân Gia Định: Số 1 Nơ Trang Long, Bình Thạnh, TPHCM.
  • Bệnh viện Bạch Mai: 78 Đường Giải Phóng, Phương Mai, Đống Đa, Hà Nội.
  • Bệnh viện Quân Đội 108: 1B Trần Hưng Đạo, Bạch Đằng, Hai Bà Trưng, Hà Nội.

YouMed hiện đang cung cấp các dịch vụ xét nghiệm và gói khám chăm sóc sức khỏe cho nhiều đối tượng và lứa tuổi khác nhau. Chúng tôi luôn nổ lực mang đến trải nghiệm tốt nhất cho khách hàng với:

  • Đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, vững chuyên môn, tư vấn tận tâm.
  • Công nghệ xét nghiệm tiên tiến với trang thiết bị đạt chuẩn quốc tế.
  • Quy trình xét nghiệm an toàn, nhanh chóng và chuẩn xác.
  • Chi phí hợp lý, báo giá rõ ràng.
  • Không gian thân thiện, phòng xét nghiệm đạt chuẩn an toàn sinh học cấp II.

Liên hệ ngay với dược sĩ của chúng tôi để được tư vấn nhanh chóng và chính xác nhất:

Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn đầy đủ thông tin về xét nghiệm viêm gan B. Bạn hãy tự mình xác định các nguy cơ nhiễm phải virus này để đến bệnh viện làm xét nghiệm sớm nhất có thể. Đây là một bước ngoặc quan trọng giúp vừa giúp khỏi bệnh nhanh vừa ngăn ngừa lây lan bệnh đến người xung quanh.

Nguồn tham khảo / Source

Trang tin y tế YouMed chỉ sử dụng các nguồn tham khảo có độ uy tín cao, các tổ chức y dược, học thuật chính thống, tài liệu từ các cơ quan chính phủ để hỗ trợ các thông tin trong bài viết của chúng tôi.
Tìm hiểu về Quy trình biên tập để hiểu rõ hơn cách chúng tôi đảm bảo nội dung luôn chính xác, minh bạch và tin cậy.

  1. Hepatitis B
    https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hepatitis-b/symptoms-causes/syc-20366802
    Ngày tham khảo: 13/05/2022
  2. Hepatitis B Testing
    https://www.testing.com/tests/hepatitis-b-test/
    Ngày tham khảo: 13/05/2022
  3. What You Need to Know about the Hepatitis B Titer Test
    https://www.healthline.com/health/hepatitis-b-titer-test#uses
    Ngày tham khảo: 14/05/2022
  4. Epidemiology of Hepatitis B and C Virus Infections and Liver Cancer in Vietnam
    https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5578521/
    Ngày tham khảo: 14/05/2022
  5. Hepatitis B Surface Antibody Titers at One and Two Years after Hepatitis B Virus Vaccination in Healthy Young Japanese Adults
    https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6746647/
    Ngày tham khảo: 14/05/2022
  6. Hepatitis B
    https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hepatitis-b/diagnosis-treatment/drc-20366821
    Ngày tham khảo: 14/05/2022

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người

YouMed - Tin Y Tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ HONcode - 100% biên soạn bởi Bác sĩ, Dược sĩ

Health on the Net (HON) là một tổ chức y khoa quốc tế được thành lập vào năm 1995 tại Geneva, Thụy Sĩ. Từ đó đến nay, HON đã thực hiện chứng nhận cho các trang web y tế uy tín hàng đầu thế giới như WebMD, Mayo Clinic… Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ (US National Library of Medicine - NLM) gợi ý chứng nhận “HONcode” là một trong những cơ sở để xác định sự tin cậy của một trang tin chuyên về y tế.

YouMed đã phải tuân thủ nghiêm ngặt 8 tiêu chí để có thể được HON chứng nhận. 2 tiêu chí nổi bật nhất là tất cả bài viết đều được dẫn nguồn chính thống và được viết bởi 100% Bác sĩ, Dược sĩ. Chính đều này tạo nên điểm khác biệt giữa YouMed và các trang web khác.