Đau bụng dưới rốn là bệnh gì? Bạn đã biết chưa?

Đau bụng dưới rốn có thể là dấu hiệu của nhiều bệnh lý. Các bệnh này có thể liên quan đến cơ quan sinh dục, đường tiết niệu hoặc hệ tiêu hóa,… Trong một số trường hợp các bệnh lý này cần được điều trị y tế. Trong bài viết này, ThS.BS Trần Quốc Phong sẽ trả lời chi tiết cho câu hỏi ”đau bụng dưới rốn là bệnh gì?”

Đau bụng dưới rốn là gì?

Để biết đau bụng dưới rốn là bệnh gì, trước hết ta cần hiểu thế nào là đau bụng dưới rốn. Hay nói cách khác, chúng ta cần hiểu về các phân khu ổ bụng.

Cách phân khu ổ bụng phổ biến như sau:1

Cách 1: Phân ổ bụng thành 9 khu từ 2 đường ngang và 2 đường dọc.
  •  Đường thứ nhất qua 2 điểm thấp nhất của bờ sườn.
  •  Đường thứ hai qua 2 gai chậu trước.
  • 2 đường dọc qua 2 trung đòn trái và phải.
Như vậy, ổ bụng đã được chia 3 tầng và 9 vùng.
  • Tầng trên cùng, từ phải sang trái có 3 vùng: hạ sườn phải, thượng vị, hạ sườn trái.
  • Tầng giữa, từ trái sang phải: vùng hông trái, quanh rốn và vùng hông phải.
  • Tầng dưới, từ trái sang phải có: hố chậu trái, hạ vị, hố chậu phải.

Cách 2: Phân ổ bụng thành 4 khu từ 1 đường ngang qua rốn và 1 đường dọc qua rốn.

  • 1/4 bụng trên trái.
  • 1/4 bụng trên phải.
  • 1/4 bụng dưới trái.
  • 1/4 bụng dưới phải.

Như vậy đau bụng dưới rốn có thể bao gồm 1/4 bụng dưới phải và 1/4 bụng dưới trái. Hoặc gồm tầng dưới và có thể có ít tầng giữa theo phân khu 9 vùng. Mỗi vùng sẽ có những cơ quan mà khi đau bụng vùng đó có thể gợi ý đến những bất thường ở các cơ quan này.

Triệu chứng đau bụng dưới rốn

Đau bụng dưới rốn thường không xuất hiện đơn độc. Nó thường đi kèm với các triệu chứng khác tùy thuộc vào nguyên nhân bệnh lý.

Các triệu chứng ở đường tiêu hóa có thể xảy ra cùng với đau bụng dưới rốn:2

Các triệu chứng khác:2

  • Nhức mỏi cơ thể.
  • Đau cơ.
  • Đau khi quan hệ tình dục.
  • Tiểu buốt, tiểu đau, tiểu rát.
  • Có khối ở bụng hoặc vùng chậu.
  • Phát ban.
  • Giảm cân không rõ nguyên nhân.

Đau bụng dưới rốn là bệnh gì?

Nhiễm trùng tiết niệu (UTI)2

Nhiễm trùng tiểu (UTI) là tình trạng nhiễm trùng trong đường tiết niệu, có thể xảy ra ở bất kỳ cơ quan nào trong đường tiết niệu. Ví dụ như: thận, niệu quản, bàng quang, niệu đạo.

Nước tiểu là sản phẩm của quá trình lọc ở thận. Khi thận đã tái hấp thu và bài tiết thêm một số chất, các chất cặn bã còn lại và nước thừa được thận bài xuất ra ngoài tạo thành nước tiểu.

Vi khuẩn có thể xâm nhập vào hệ tiết niệu từ niệu đạo, gây nhiễm trùng và viêm. Đây được gọi là nhiễm trùng niệu hay nhiễm trùng tiểu (Urinary Tract Infection – UTI).

UTI thường phổ biến ở nam giới hơn nữ giới vì niệu đạo ở nữ ngắn hơn nam. Vì vậy mà vi khuẩn dễ dàng xâm nhập hơn.

Một trong các triệu chứng của nhiễm trùng niệu là đau bụng dưới rốn. Ngoài ra nếu mắc UTI, bạn có thể có thêm một vài triệu chứng khác như: tiểu buốt, tiếu rát, màu sắc nước tiểu thay đổi,…

UTI xuất hiện điển hình khi vi khuẩn xâm nhập vào đường tiết niệu qua niệu đạo
UTI xuất hiện điển hình khi vi khuẩn xâm nhập vào đường tiết niệu qua niệu đạo

Xem thêm: Nhiễm trùng đường tiết niệu (Nhiễm trùng tiểu)

Viêm ruột thừa2

Viêm ruột thừa cấp tính là một trong những cấp cứu ngoại khoa thường gặp.

Đây là tình trạng ruột thừa bị viêm. Dấu hiệu đặc trưng là tính chất cơn đau bụng.

Viêm ruột thừa thường khởi phát ở thượng vị và di chuyển xuống hố chậu phải.

Thường bệnh nhân đến nhập viện ở giai đoạn đau bụng dưới rốn bên phải. Bệnh nhân cần được phát hiện và điều trị bằng cách phẫu thuật cắt bỏ ruột thừa. Nếu để muộn có thể dẫn đến viêm phúc mạc ruột thừa.

Ruột thừa bị viêm có thể gây đau ở khu vực vùng bụng dưới rốn
Ruột thừa bị viêm có thể gây đau ở khu vực vùng bụng dưới rốn

Xem thêm: Viêm ruột thừa cấp: Các biến chứng nguy hiểm và cách điều trị

U nang buồng trứng3

Tình trạng này có triệu chứng phổ biến là đau bụng dưới khi vận động. Kể cả hoạt động quan hệ tình dục.

U nang buồng trứng có thể xuất hiện tự nhiên ở phụ nữ trong chu kỳ kinh nguyệt. Theo thời gian, các nang này có thể tự teo lại. Nhưng đôi khi chúng không biến mất mà vẫn tiếp tục phát triển. Vì vậy mà gây ra cơn đau bụng dưới.

Bác sĩ có thể dễ dàng chẩn đoán bằng siêu âm bụng. Đôi khi cách tiếp cận là “chờ và theo dõi”. Vì một số u nang bất thường cuối cùng sẽ tự thoái hóa và biến mất.

Xem thêm: Tổng quan về buồng trứng và các bệnh lý thường gặp

Đau bụng dưới bên trái là bệnh gì?

Sỏi thận4

Sỏi thận thường được hình thành khi muối và khoáng chất bị tích tụ bên trong đường tiểu. Sỏi hình thành khiến cơ thể khó khăn khi loại bỏ nước tiểu. Từ đó gây ra cơn đau bụng dưới rốn hoặc đau hông lưng.

Việc điều trị có thể là sử dụng thuốc giảm đau để cải thiện các cơn đau. Đồng thời sử dụng một số loại thuốc có thể tán sỏi. Ngoài ra, nếu các viên sỏi lớn, bác sĩ có thể đề nghị các biện pháp can thiệp khác để điều trị.

Sỏi thận xảy ra khi các chất khoáng trong nước tiểu lắng đọng lại tạo thành những tinh thể rắn
Sỏi thận xảy ra khi các chất khoáng trong nước tiểu lắng đọng lại tạo thành những tinh thể rắn

Xem thêm: Nguyên nhân và dấu hiệu bệnh sỏi thận

Viêm túi thừa2

Túi thừa là một phần của quá trình lão hóa. Sự tích tụ của những phần lồi nhỏ giống như túi ở các quai ruột được gọi là túi thừa. Chúng thường không gây ra bất thường gì  trừ khi bị tắc nghẽn hoặc bị kích thích. Trong trường hợp này, được gọi là viêm túi thừa tương tự như viêm ruột thừa. Các triệu chứng thường gặp bao gồm:

  • Đau bụng dưới âm ỉ dưới rốn bên trái.
  • Táo bón.
  • Sốt.
  • Buồn nôn và nôn.

Nếu nghi ngờ bị viêm túi thừa, bệnh nhân cần đi khám ngay. Vì nếu không được điều trị, túi thừa bị nhiễm trùng có thể bị vỡ, nhiễm trùng lan vào ổ bụng hoặc vào máu. Những biến chứng này có thể đe dọa tính mạng.2

Ngoài ra, cơn đau bụng dưới rốn cũng có thể do một số nguyên nhân khác như:

Cách điều trị

Việc phụ thuộc vào nguyên nhân gây đau bụng dưới rốn là bệnh gì. Các điều trị thường được cá nhân hóa dựa trên sức khỏe, tuổi tác và mức độ nghiêm trọng của cơn đau. Kế hoạch điều trị nào cũng tập trung vào nguyên nhân cơ bản và giảm đau, khó chịu.

Nếu đau bụng dưới rốn là do khó tiêu, thì việc bổ sung nước đầy đủ là phương pháp điều trị được khuyến nghị phổ biến.3

Uống đủ lượng nước cần thiết sẽ làm giảm trạng khó tiêu từ đó ngăn chặn nguy cơ đau bụng dưới
Uống đủ lượng nước cần thiết sẽ làm giảm trạng khó tiêu từ đó ngăn chặn nguy cơ đau bụng dưới

Phương pháp điều trị bằng thuốc giúp kiểm soát bệnh cơ bản. Thuốc kháng sinh được kê cho các bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn.3

Các nguyên nhân nghiêm trọng hơn gây đau dạ dày như tắc ruột và viêm ruột thừa có thể cần nhập viện.

Chế độ sinh hoạt phòng bệnh đau bụng dưới

Đau bụng dưới rốn có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra. Để phòng ngừa, bạn cần xây dựng một chế độ sinh hoạt lành mạnh.

Có thể giảm thiểu nguy cơ đau bụng bằng cách uống đủ nước, tập thể dục thường xuyên và ăn các bữa ăn nhỏ trong khoảng thời gian đều đặn.3

Bạn nên bỏ thuốc lá và tránh một số thực phẩm có thể gây ra hoặc góp phần gây đau bụng dưới như:3

  • Thức ăn nhiều chất béo.
  • Các sản phẩm từ sữa ở người không dung nạp lactose.
  • Thức uống có ga.
  • Một số thực phẩm có nguồn gốc thực vật, chẳng hạn như bắp cải, đậu lăng và đậu.
  • Kẹo cao su.
  • Bia, rượu.
  • Kẹo cứng.

Xem thêm: Tác hại của thuốc lá: Lời cảnh báo cho sức khỏe chúng ta!

Trên đây là bài viết về chủ đề đau bụng dưới rốn là bệnh gì. Bài viết trên chỉ đề cập đến một số bệnh lý phổ biến. Nguyên nhân gây ra có thể rất đa dạng. Do đó, khi có triệu chứng bất thường, bạn nên đến gặp bác sĩ để thăm khám.

Có thể bạn quan tâm

YouMed - Tin Y Tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ HONcode - 100% biên soạn bởi Bác sĩ, Dược sĩ

Health on the Net (HON) là một tổ chức y khoa quốc tế được thành lập vào năm 1995 tại Geneva, Thụy Sĩ. Từ đó đến nay, HON đã thực hiện chứng nhận cho các trang web y tế uy tín hàng đầu thế giới như WebMD, Mayo Clinic… Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ (US National Library of Medicine – NLM) gợi ý chứng nhận “HONcode” là một trong những cơ sở để xác định sự tin cậy của một trang tin chuyên về y tế.