Sinh thiết có an toàn với trẻ nhỏ? - YouMed
Thông tin bảo trợ bởi Hội Dược học TPHCM Hội Thầy thuốc trẻ TPHCM

Sinh thiết có an toàn với trẻ nhỏ?

Sinh thiết là một thủ thuật được tiến hành bằng cách lấy mẫu mô nhỏ từ cơ thể. Sau đó, mẫu mô có thể được quan sát dưới kính hiển vi và kiểm tra một vài xét nghiệm. Điều này giúp cung cấp chẩn đoán xác định và theo dõi diễn tiến bệnh lí liên quan đến mẫu mô được chọn. Bất kì cơ quan nào trong cơ thể đều có thể thực hiện sinh thiết. Trong đó, thường gặp nhất bao gồm xương, gan, tuyến giáp, thận, da …

Các Bác sĩ có thể đề nghị con bạn cần thực hiện thủ thuật sinh thiết để:

  • Tìm nguyên nhân bệnh lí của trẻ như nhiễm trùng, viêm hoặc ung thư…
  • Hỗ trợ theo dõi quá trình diễn tiến bệnh của trẻ nếu trẻ bệnh nặng hơn hoặc khối u đã lan rộng.
  • Giúp hướng dẫn điều trị: liệu trẻ có đáp ứng với thuốc hiện tại hay cần đổi thuốc khác?

sinh thiết ở trẻ

Sinh thiết thường được thực hiện ở nhiều cơ quan khác nhau:

  • Tủy xương: tìm nguyên nhân giảm các tế bào máu, ung thư máu (như bệnh bạch cầu cấp) và các tình trạng khác.
  • Hạch bạch huyết: tìm bệnh nhiễm trùng hoặc ung thư.
  • Hệ tiêu hóa: tìm tổn thương ở gan, dạ dày hay thực quản …
  • Thận: tìm hình ảnh của bệnh lí bẩm sinh hay những bệnh lí mạn tính tại thận như hội chứng thận hư…
  • Da: hình ảnh sang thương ở da có thể cần sinh thiết vì nghi ung thư da, nhiễm trùng hoặc các bệnh lí bẩm sinh về da khác.

>> Xem thêm: Ung thư máu: Chẩn đoán, điều trị và chăm sóc bệnh

2. Điều gì xảy ra trước khi trẻ làm sinh thiết?

Con bạn có thể cần đến bệnh viện để lấy máu xét nghiệm trước khi làm sinh thiết. Việc này giúp đảm bảo con bạn đủ điều kiện an toàn để thực hiện thủ thuật này. Trẻ có thể hẹn lịch sinh thiết hoặc làm ngay cả khi con bạn còn nằm viện. Bạn nên nói chuyện với Bác sĩ của con bạn để được tư vấn về những gì cần chuẩn bị cho trẻ trước khi sinh thiết. Bạn cũng nên thông báo những vấn đề bệnh lí mà trẻ từng mắc phải hay tình trạng dị ứng bất kì thuốc nào. 

sinh thiết ở trẻ

Một số trường hợp, trẻ cần sinh thiết với sự hướng dẫn của Siêu âm hoặc CT scan. Do đó, về mặt pháp lý, Bác sĩ sẽ hỏi bất kỳ trẻ em gái nào trên 12 tuổi liệu có khả năng đang mang thai hay không. Bác sĩ có thể yêu cầu lấy mẫu nước tiểu hoặc máu để kiểm tra nếu nghi ngờ. Điều này với mục đích để bảo vệ em bé tránh bị ảnh hưởng bởi lượng bức xạ không cần thiết.

Thời gian sinh thiết mất bao lâu tùy thuộc vào vị trí được thực hiện. Sinh thiết da đơn giản thường chỉ mất vài phút. Trong khi đó, sinh thiết tủy xương có thể mất đến nửa giờ hay nhiều thời gian hơn.

3. Sinh thiết có cần phải gây mê?

Một số thủ tục sinh thiết chỉ cần gây tê tại chỗ. Các Bác sĩ có thể tiêm thuốc tê ở vùng da trước khi lấy mẫu để xét nghiệm. Điều đó sẽ giúp trẻ giảm đau và khó chịu trong quá trình lấy mẫu.

Những thủ tục sinh thiết khác yêu cầu trẻ cần phải gây mê toàn thân. Khi đó, con bạn phải nhịn ăn và uống vài giờ trước khi sinh thiết. Việc này để đảm bảo dạ dày được làm trống hoàn toàn. Nhịn ăn làm giảm nguy cơ thức ăn ở dạ dày xâm nhập vào phổi trong và sau khi làm thủ thuật. Các Bác sĩ sẽ cho thuốc an thần và gây mê để giúp trẻ ngủ trong khi sinh thiết. Đôi khi, cha mẹ có thể ở cùng con trong lúc sinh thiết để trấn an và hỗ trợ. 

Nhờ có những phương pháp chẩn đoán hình ảnh như siêu âm hoặc chụp CT, Bác sĩ sẽ xác định vị trí chính xác để sinh thiết. Sau khi tạo một vết cắt nhỏ trên da, việc cần làm là dùng một kim sinh thiết qua vết rạch da vào trong lấy mẫu mô. Cuối cùng, một lớp băng mỏng bao phủ phía ngoài vùng da sinh thiết để tránh nhiễm trùng.

sinh thiết ở trẻ

3. Có bất kỳ rủi ro đối với con bạn không?

Mỗi loại thuốc khi đưa vào cơ thể đều có nguy cơ gặp rủi ro. Mặc dù tỉ lệ này là vô cùng thấp. Đó có thể là sốt, nổi bạn dị ứng hay sốc, ngưng tim ngưng thở. Đối với sinh thiết, những nguy cơ bao gồm chảy máu trong và sau khi làm thủ thuật.

Nhưng thường chỉ cần đè mạnh chỗ sinh thiết sẽ làm giảm đáng kể điều này. Hơn nữa, đó cũng là cách làm giảm khả năng các tế bào bất thường lan vào các mô xung quanh. Điều này đặc biệt quan trọng nếu các mô bất thường là tế bào ác tính.

Có khả năng quy trình sinh thiết cần được lặp lại nếu có vấn đề với các mẫu mô được thu thập. Đó có thể do quá ít mẫu được thu thập hoặc nếu chẩn đoán đặc biệt phức tạp.

4. Trẻ cần được theo dõi như thế nào sau khi sinh thiết?

Con của bạn sẽ trở lại phòng bệnh lúc trẻ đã hồi phục sau khi gây mê toàn thân (nếu có). Một số trẻ cảm thấy mệt và nôn, đau đầu … Nhưng những tác dụng phụ này thường ngắn cũng như không nghiêm trọng. 

Vị trí sinh thiết có thể làm trẻ cảm thấy không thoải mái vì đau. Tuy nhiên, vấn đề này sẽ sớm qua đi. Con bạn thường có thể bắt đầu ăn và uống như bình thường. Đó là khi chúng cảm thấy đói và hoàn toàn tỉnh táo. Bạn nên cho trẻ mặc quần áo rộng rãi. Hạn chế chạm vào vùng da được sinh thiết. Vết thương cũng cần được giữ sạch và khô trong vài ngày tới.

5. Khi nào cần đưa trẻ đến tái khám?

Nếu con bạn không cần phải ở lại bệnh viện để điều trị, con bạn có thể trở về nhà sau khi trẻ đã hết tác dụng của thuốc mê hoặc thuốc an thần. 

sinh thiết ở trẻ

Bạn nên đưa trẻ tái khám nếu trẻ có các vấn đề sau:
  • Vị trí da sinh thiết sưng đỏ, khi sờ vào có thể thấy nóng hơn so với vùng da xung quanh. 
  • Có dịch rỉ ra từ vết thương.
  • Trẻ than phiền về đau ở vùng sinh thiết. Thuốc giảm đau dường như không có hiệu quả.
  • Con bạn có nhiệt độ cơ thể từ 38°C trở lên

>> Xem thêm: 4 sai lầm cần tránh khi chăm sóc trẻ bị sốt

6. Bao lâu sẽ có kết quả sinh thiết?

Các kết quả của mẫu mô sinh thiết thường có trong một vài ngày. Nhưng các xét nghiệm phức tạp có thể mất nhiều thời gian hơn. Tất cả các kết quả sinh thiết sẽ được thông báo cho bạn tại lần tái khám tiếp theo của con bạn. Trong tình huống nếu có vấn đề cần thay đổi điều trị cho con bạn trước thời gian này, bạn sẽ được Bác sĩ của con bạn liên hệ trực tiếp.

Việc giải thích cho con bạn những gì sẽ xảy ra khi sinh thiết bằng những từ mà trẻ có thể hiểu rất quan trọng. Chuẩn bị tinh thần cho con của bạn trước đó hay an ủi trẻ trong khi kiểm tra, sẽ giúp con bạn có một trải nghiệm tích cực hơn. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào về cách chuẩn bị hoặc hỗ trợ con bạn, bạn có thể liên hệ Bác sĩ của trẻ để được tư vấn nhé.

Bác sĩ Huỳnh Nguyễn Uyên Tâm

Chuyên mục:
| Ngày đăng: - Cập nhật lần cuối: 15/04/2020

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

1. Great Ormond Street Hospital for Children NHS Foundation Trust, “Biopsy”, accessed on 12 March 2020, https://www.gosh.nhs.uk/conditions-and-treatments/procedures-and-treatments/biopsy.

2. Children’s National Hospital, “Biopsy”, accessed on 12 March 2020, https://childrensnational.org/visit/conditions-and-treatments/imaging/biopsy.

3. Patient.info, “Biopsy”, accessed on 12 March 2020, https://kidshealth.org/en/parents/biopsy.html

Trang tin Y tế CHÍNH THỐNG
100% Biên soạn bởi BÁC SĨ, DƯỢC SĨ

Với số lượng bài viết lên đến hơn 10.000 bài, trang Tin y tế YouMed là một trong những lựa chọn hàng đầu cho những ai đang có nhu cầu tìm hiểu các kiến thức về sức khỏe. Nội dung đa dạng bao gồm: Cẩm nang y tế A-Z (Bệnh học, thuốc, dược liệu), các chuyên đề mang thai, sinh con, chăm sóc da, các tin mới nhất trong ngành y tế cùng hàng ngàn bí quyết sống khỏe mỗi ngày.
Tất cả bài viết của YouMed đều do các bác sĩ, dược sĩ viết và dẫn nguồn chính thống, đặc biệt, được bảo trợ bởi 2 hội là Hội Thầy thuốc trẻ TPHCM và Hội Dược học TPHCM nhằm đảm bảo độ tin cậy, giúp bạn không còn cảm giác bị nhiễu loạn và bối rối trước những thông tin sức khỏe tràn lan trên mạng.
YouMed hiểu rằng, những thông tin y khoa ngoài việc chính xác còn phải thân thiện và gần gũi với tất cả mọi người. Thế nên, chúng tôi luôn mong muốn mang đến các bài viết dễ đọc và dễ hiểu nhất. Xin lưu ý, các bài viết không nhằm thay thế cho chẩn đoán hoặc phương pháp điều trị của từng cá nhân.
YouMed cam kết sẽ luôn cho ra đời nhiều nội dung và bài viết hơn nữa, luôn lắng nghe những nhu cầu của độc giả và ngày càng hoàn thiện website, để xứng đáng trở thành một trong những trang Tin Y tế hàng đầu Việt Nam.

Bảo trợ thông tin

Hoi Duoc Hoc TPHCM

Hội Dược Học TP HCM

Hoi Thay Thuoc Tre TPHCM

Hội Thầy Thuốc Trẻ TP HCM

Đặt lịch khám dễ dàng cùng YouMed: