YouMed

Thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu: có thể bạn chưa biết

Bác sĩ TRỊNH NGỌC QUỲNH
Tác giả: Bác sĩ Trịnh Ngọc Quỳnh
Chuyên khoa: Đa khoa

Bổ sung dưỡng chất trong thời kỳ mang thai là một trong những mối quan tâm hàng đầu của các thai phụ. Trong đó, bổ sung canxi là việc vô cùng quan trọng. Thực tế, vai trò của canxi đối với sức khỏe nói chung dường như đã quá quen thuộc với mọi người. Tuy nhiên, canxi trong thai kỳ có ý nghĩa như thế nào? Hàm lượng cụ thể cần trong suốt thời gian mang thai là bao nhiêu? Thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu gồm những gì? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết sau đây nhé! 

Tại sao bà bầu cần bổ sung canxi?

Vai trò chung của canxi với cơ thể người1

Canxi là một trong các khoáng chất thiết yếu đối với sức khỏe của mỗi người. Nhìn chung, vai trò của canxi trong cơ thể bao gồm:

  • Xây dựng hệ xương và răng.
  • Tham gia vào hoạt động thần kinh – cơ.
  • Tham gia vào quá trình đông máu.

Canxi đóng vai trò quan trọng đối với cơ thể người
Canxi đóng vai trò quan trọng đối với cơ thể người

Tầm quan trọng của canxi trong thời kỳ mang thai

Trong thai kỳ, mọi quá trình trao đổi chất của người mẹ diễn ra mạnh mẽ hơn. Cùng với sự hình thành thai nhi, nhu cầu canxi càng tăng cao hơn bình thường. Tuy nhiên, cơ thể chúng ta không tự tổng hợp được canxi. Vì vậy nguồn cung cấp chủ yếu là qua ăn uống.2

Một thực đơn đa dạng các thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu là nguyên tắc vàng để cung cấp canxi. Canxi trong thai kỳ đầy đủ sẽ giúp đứa trẻ có một hệ xương và răng khỏe mạnh. Ngược lại, thiếu hụt canxi không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe thai nhi mà còn tăng nguy cơ loãng xương ở bà mẹ.3

Vì ưu tiên cho sự phát triển của bào thai, canxi dự trữ trong cơ thể mẹ có thể bị “đánh cắp” dần. Đây chính là nguyên nhân làm tăng nguy cơ loãng xương trong và sau thai kỳ. Nếu tình trạng này không được khắc phục, sau mãn kinh người phụ nữ càng tăng nhanh nguy cơ loãng xương. Điều này làm tăng nguy cơ gãy xương và chất lượng cuộc sống có thể bị ảnh hưởng lớn.3 4

Ngoài ra, cải thiện nồng độ canxi máu cũng giúp giảm nguy cơ tiền sản giật/sản giật trên thai phụ. Tiền sản giật/sản giật là một trong những nguyên nhân chính gây tử vong ở mẹ và sinh non. Theo khuyến cáo của Tổ chức y tế thế giới, nhóm phụ nữ mang thai có chế độ ăn thiếu hụt canxi nên bổ sung 1500-2000 mg canxi ngày. Việc này sẽ làm giảm nguy cơ tiền sản giật/sản giật trong thai kỳ.5

Bên cạnh đó, tình trạng hạ canxi máu có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng cho cả mẹ và thai nhi. Vì thế chú ý tăng cường thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu là điều cần thiết.6

Bà bầu cần được cung cấp bao nhiêu canxi?

Phụ nữ mang thai cần trung bình 1000-1300 mg canxi mỗi ngày. Đặc biệt, nữ giới mang thai từ 18 tuổi trở xuống cần trên 1300 mg canxi mỗi ngày. Nguồn canxi bổ sung từ thực phẩm vừa an toàn vừa cải thiện nhanh chóng hàm lượng canxi trong cơ thể.2 3

Tuy nhiên, quá nhiều canxi cũng gây ra nhiều vấn đề sức khỏe. Thường gặp nhất là sỏi thận do tích tụ canxi dư thừa trong máu và nước tiểu. Ngoài ra, dư thừa canxi còn ảnh hưởng đến sự hấp thu các khoáng chất khác trong cơ thể. Đặc biệt là hạn chế sự hấp thu kẽm và sắt.2

Vì vậy, không nên bổ sung quá 2500 mg canxi mỗi ngày khi đang mang thai. Để đảm bảo một chế độ ăn vừa đủ, mẹ nên liên hệ bác sĩ để được tư vấn chuyên sâu về dinh dưỡng và các loại thuốc/chế phẩm đang sử dụng.2

Những thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu

Sữa và các sản phẩm từ sữa7 8

Sữa và các chế phẩm từ sữa là một trong những nguồn cung cấp canxi tuyệt vời. Hầu hết các thực phẩm chế biến từ sữa đều dễ làm, dễ mua và ngon miệng. Hiệu quả sẽ tăng cao hơn khi bạn chọn các loại sữa có bổ sung canxi.

Bạn có thể đa dạng sữa với nhiều hình thức: uống, pha vào sinh tố, ăn kèm cùng bánh và trái cây… Các chế phẩm sữa giàu canxi thường gặp là sữa chuaphô mai.

Những loại phô mai có kết cấu đặc thường chứa nhiều canxi hơn loại mềm. Ngoài ra, nhiều loại phô mai có chứa ít lactose hơn trong thành phần. Lactose trong sữa là tác nhân chính gây ra tình trạng khó tiêu, đặc biệt ở người châu Á. Nếu bạn khó chịu khi uống sữa, có thể thay thế bằng phô mai để bổ sung canxi.9 10

Tuy nhiên, một số loại phô mai có hàm lượng chất béo bão hòa, muối và calo cao. Vì thế, bạn nên cân đối thực đơn với phô mai để mang lại hiệu quả tốt nhất.

Sữa chua cũng là một món ăn giàu canxi và còn rất ngon miệng. Ngoài ra, trong sữa chua có chứa nhiều lợi khuẩn hỗ trợ cho quá trình tiêu hóa. Nhiều nghiên cứu khác cho thấy ăn sữa chua đều đặn mỗi ngày giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh khác như tiểu đường, bệnh tim mạch11 12

Các loại hạt là nguồn cung cấp canxi tuyệt vời7 8

Các loại hạt nói chung là nguồn thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu rất tốt. Nhiều loại hạt như hạt chia, hạt vừng (mè) đã được chứng minh là nguồn cung cấp canxi hiệu quả. Một bát cháo yến mạch nấu cùng mè sẽ là món ăn ngon và bổ sung canxi lý tưởng cho thai phụ.

Ngoài ra, hạnh nhân cũng có hàm lượng canxi khá cao. Bổ sung hạnh nhân với các món bánh tráng miệng là một lựa chọn ngon lành và hiệu quả để cung cấp canxi. Thường xuyên dùng hạt hạnh nhân còn giúp cung cấp một lượng magie, mangan và vitamin E đáng kể.13 14

Điểm danh những loại thực phẩm giàu canxi tốt cho bà bầu
Điểm danh những loại thực phẩm giàu canxi tốt cho bà bầu

Đậu là nguồn thực phẩm bổ sung canxi dồi dào7 8

Các loại đậu nói chung là một nguồn cung cấp dinh dưỡng rất phong phú. Nhóm thực phẩm này bao gồm đậu lăng, đậu Hà lan, đậu gà, đậu nành, đậu phộng,… Những dưỡng chất thường thấy trong các loại đậu bao gồm:

  • Đạm và chất xơ.
  • Canxi, sắt, kẽm, magie và kali.
  • Folate: một chất cực kì cần thiết trong quá trình tạo máu của cơ thể.

Bên cạnh các loại đậu, đặc biệt là đậu nành đã được chứng minh là thực phẩm giàu canxi. Các chế phẩm từ đậu nành, đặc biệt là sữa và đậu phụ là những lựa chọn tốt để bổ sung canxi cho thai phụ.15

Vì những lợi ích sẵn có, các loại đậu nói chung được xem là nguồn thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu khá lý tưởng.

Cá hồi và cá mòi giàu canxi và chất béo

Mặc dù việc bổ sung các loại cá vào các bữa ăn hàng ngày có thể mang lại nhiều lợi ích sức khỏe cho mẹ và bé. Đặc biệt là những loại cá béo có chứa nhiều canxi giúp xương chắc khỏe. Nhưng việc này cũng mang nhiều nguy cơ tiềm ẩn như nhiễm độc thủy ngân hay các bệnh lây truyền qua đường thực phẩm.16 17

Cá hồi và cá mòi là một lựa chọn tốt vì chúng chứa hàm lượng thủy ngân khá thấp. Bên cạnh đó, nếu được nấu chính kỹ và sử dụng điều độ thì chúng vô cùng an toàn và mang lại nhiều chất dinh dưỡng.17 18

Bên cạnh đó, các loại cá hồi và cá mòi còn xương được đóng hộp là những nguồn cung cấp canxi tốt cho mẹ và bé.2

Các loại rau lá màu xanh đậm2

Nhìn chung, đa số các loại rau lá màu xanh đậm đều có chứa canxi. Dù hàm lượng không quá cao, nhưng chúng cũng là những nguồn cung cấp canxi an toàn cho mẹ bầu và thai nhi. Tiêu biểu trong số này là cải thìacải xoăn. Một số loại rau như cải bó xôi (rau bina) cũng chứa canxi.

Bổ sung canxi từ nguồn gốc thực vật cho mẹ bầu
Bổ sung canxi từ nguồn gốc thực vật cho mẹ bầu

Những loại thực phẩm tăng cường canxi

Một số người không thích hoặc dị ứng với sữa và các chế phẩm từ sữa. Một số khác lại ăn chay và không thể dùng cá. Với các nhóm đối tượng này thì nên bổ sung thực phẩm bổ sung canxi từ đâu?

Hiện nay, canxi được cho vào một số loại bột ngũ cốc hay bột ngô, bột nếp… Vì vậy mà nhiều loại bánh làm từ các loại bột này có chứa hàm lượng canxi lí tưởng. Ngoài ra nước cam cũng giúp tăng cường canxi. Các món tráng miệng này có thể xem là nguồn thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu khá tốt.1 2

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng cơ thể chúng ta không thể hấp thụ quá nhiều canxi trong một lần ăn. Vì vậy, điều quan trọng khi dùng các thực phẩm bổ sung là chia nhỏ khẩu phần ăn trong ngày.

Tăng cường thực phẩm bổ sung canxi cho bà bầu đặc biệt quan trọng với sức khỏe mẹ và bé. Phụ nữ có thai nên bổ sung từ 1000-1300 mg canxi mỗi ngày. Mẹ bầu có thể bổ sung canxi từ sữa và các chế phẩm từ sữa, các loại hạt, cá mòi và cá hồi…  Đây đều là những nguồn cung cấp canxi cực kì hiệu quả. Tuy nhiên, để biết được chế độ dinh dưỡng hợp lý nhất, bạn nên nhờ bác sĩ tư vấn cụ thể nhé.

Nguồn tham khảo / Source

Trang tin y tế YouMed chỉ sử dụng các nguồn tham khảo có độ uy tín cao, các tổ chức y dược, học thuật chính thống, tài liệu từ các cơ quan chính phủ để hỗ trợ các thông tin trong bài viết của chúng tôi. Tìm hiểu về Quy trình biên tập để hiểu rõ hơn cách chúng tôi đảm bảo nội dung luôn chính xác, minh bạch và tin cậy.

  1. Benefits and sources of calciumhttps://www.medicalnewstoday.com/articles/248958

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  2. Get the Calcium You Need During Pregnancyhttps://www.webmd.com/baby/get-the-calcium-you-need-during-pregnancy#1

    Ngày tham khảo: 12/02/2021

  3. How Much Calcium Do You Need During Pregnancy?https://www.whattoexpect.com/pregnancy/diet/calcium-during-pregnancy/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  4. Calcium - Fact Sheet for Health Professionalshttps://ods.od.nih.gov/factsheets/Calcium-HealthProfessional/#h6

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  5. Guideline: Calcium supplementation in pregnant womenhttps://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/85120/9789241505376_eng.pdf

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  6. Hypocalcemia in Pregnancy: A Clinical Review Updatehttps://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6206424/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  7. Calcium Intake and Healthhttps://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6683260/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  8. 13 Foods to Eat When You’re Pregnanthttps://www.healthline.com/nutrition/13-foods-to-eat-when-pregnant

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  9. Lactose Intolerance in Adults: Biological Mechanism and Dietary Managementhttps://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4586575/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  10. Nutritional management of lactose intolerance: the importance of diet and food labellinghttps://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7318541/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  11. Yogurt and Diabetes: Overview of Recent Observational Studieshttps://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28615384/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  12. Consumption of Yogurt and the Incident Risk of Cardiovascular Disease: A Meta-Analysis of Nine Cohort Studieshttps://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28327514/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  13. Review of nut phytochemicals, fat-soluble bioactives, antioxidant components and health effectshttps://www.cambridge.org/core/journals/british-journal-of-nutrition/article/review-of-nut-phytochemicals-fatsoluble-bioactives-antioxidant-components-and-health-effects/DFB0B78FA7CC0345EE937F9100B920DD

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  14. Nuts, almondshttps://fdc.nal.usda.gov/fdc-app.html#/food-details/170567/nutrients

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  15. [Nutrition and bone health. Soybean and soy foods, and bone health]https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19794262/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  16. Fish and shellfishhttps://www.nhs.uk/live-well/eat-well/food-types/fish-and-shellfish-nutrition/

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  17. Can I Eat Salmon While Pregnant?https://www.verywellfamily.com/can-you-eat-salmon-while-pregnant-5192890

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

  18. Are Sardines Good for You?https://www.healthline.com/health/food-nutrition/are-sardines-good-for-you#Nutritional-benefits-of-eating-sardines

    Ngày tham khảo: 18/04/2022

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người

YouMed - Tin Y Tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ HONcode - 100% biên soạn bởi Bác sĩ, Dược sĩ

Health on the Net (HON) là một tổ chức y khoa quốc tế được thành lập vào năm 1995 tại Geneva, Thụy Sĩ. Từ đó đến nay, HON đã thực hiện chứng nhận cho các trang web y tế uy tín hàng đầu thế giới như WebMD, Mayo Clinic… Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ (US National Library of Medicine - NLM) gợi ý chứng nhận “HONcode” là một trong những cơ sở để xác định sự tin cậy của một trang tin chuyên về y tế.

YouMed đã phải tuân thủ nghiêm ngặt 8 tiêu chí để có thể được HON chứng nhận. 2 tiêu chí nổi bật nhất là tất cả bài viết đều được dẫn nguồn chính thống và được viết bởi 100% Bác sĩ, Dược sĩ. Chính điều này tạo nên điểm khác biệt giữa YouMed và các trang web khác.