Mách bạn cách ổn định đường huyết hiệu quả lâu dài

Ổn định đường huyết là một trong những mối quan tâm hàng đầu hiện nay. Ở người khỏe mạnh, điều này giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh mãn tính như tiểu đường. Còn đối với người đã mắc bệnh, đây là tiêu chí ngăn ngừa các biến chứng nghiêm trọng. Vậy ổn định như thế nào sao cho hiệu quả? YouMed sẽ giải đáp cho đọc giả trong bài viết sau đây.

Đôi nét về đường huyết

Chỉ số đường huyết thể hiện kết quả chuyển hóa năng lượng của cơ thể. Chỉ số này không cố định và phụ thuộc nhiều yếu tố. Thời gian trong ngày, bữa ăn, hoạt động thể chất, stress đều tác động ít nhiều đến chỉ số đường huyết.

Trong những hoàn cảnh và thể trạng nhất định, sẽ có một ngưỡng an toàn khác nhau. Vì thế, việc ổn định đường huyết sao cho phù hợp là rất quan trọng.

Chỉ số đường huyết ổn định

Đối với người khỏe mạnh:

  • Đường huyết được đo bất kỳ thời điểm trong ngày: < 200 mg/dL (< 11.1 mmol/L).
  • Đường huyết được đo sau nhịn ăn ít nhất 8h: 72 – 99 mg/dL (4 – 5.4 mmol/L).
  • Đường huyết được đo sau bữa ăn 2h: < 140 mg/dL (< 7.8 mmol/L).
  • HbA1c < 6% (< 42 mmol/mol).

Đối với bệnh nhân đái tháo đường:

Ở bệnh nhân tiểu đường, các chỉ số này có phần cao hơn một chút nhưng vẫn cần đảm bảo:

  • Đường huyết được đo bất kỳ trong ngày: < 200 mg/dL (< 11.1 mmol/L).
  • Đường huyết được đo sau nhịn ăn ít nhất 8h: 72 – 126 mg/dL (4 – 7 mmol/L).
  • Đường huyết được đo sau bữa ăn 1.5h: 90 – 162 mg/dL (5 – 9 mmol/L).
  • Đường huyết được đo sau bữa ăn 2h: < 140 mg/dL (< 7.8 mmol/L).
  • HbA1c < 48 mmol/mol (< 6.5%).

Cách ổn định đường huyết nào nhanh chóng

Việc đẩy lùi mức đường huyết khi chúng tăng cao rất cần thiết. Bởi lẽ điều này sẽ giúp giảm thiểu các biến chứng vĩnh viễn, trong đó có cả hôn mê nhiễm toan ceton. Có một sự khác biệt trong cách ổn định đường huyết giữa người có và không mắc tiểu đường. Vì thế, YouMed xin gợi ý những cách sau, tùy theo đối tượng:

1. Đối với người không mắc đái tháo đường

Uống đủ nước

Nếu như việc hạ đường huyết cần bổ sung đường ngay thì việc tăng đường hoàn toàn ngược lại. Bạn cần uống ngay một ly nước lọc để làm giảm đường huyết. Dù chưa có phân tích cụ thể, nhưng đã có nhiều nguồn cho thấy tác động này rất tích cực.

Ăn một bữa ăn nhẹ giàu protein

Bữa ăn nhẹ nhàng nhưng giàu protein sẽ phần nào đưa đường huyết về mức bình thường. Gợi ý cho bạn những thực phẩm như: trứng, sữa, phô mai,… không gây no nhưng có thể giảm đường hiệu quả.

Ổn định đường huyết
Trứng được xem là bữa ăn phụ thích hợp để ổn định đường huyết

2. Đối với người mắc đái tháo đường

Dùng insulin theo toa điều trị

Ở người tiểu đường, quá ít insulin sẽ là yếu tố thúc đẩy lượng đường đột biến. Do đó, bổ sung insulin ngay khi đường tăng sẽ giúp làm giảm đường huyết nhanh chóng. Song song đó, bạn cần thảo luận với bác sĩ về liều dùng insulin tác dụng nhanh để sử dụng. Sau khi dùng insulin theo liều khoảng 15-30 phút, bạn cần đo đường huyết lại để đảm bảo ổn định đường huyết đúng cách và không quá thấp.

Tập thể dục một cách khoa học

Bật mí cho bạn rằng tập thể dục là một giải pháp hữu hiệu. Khi hoạt động thể chất, cơ thể cần năng lượng. Các tế bào cung cấp đường đến cơ và đưa đường về mức ổn định. Để tối ưu hiệu quả, bạn có thể thực hiện những bài tập tim đập nhanh hơn bình thường hoặc tập yoga.

Một lưu ý quan trọng cho bạn khi thực hiện cách này. Nếu lượng đường trong máu trên 240 mg/dl, bạn cần kiểm tra nước tiểu để xác định lượng ceton. Đây là một chất độc của cơ thể khi không sử dụng được đường. Vì thế, cần thận trọng với giải pháp ổn định đường huyết này. Nếu có ceton, bạn không được tập thể dục vì điều này làm tăng đường huyết cao hơn nữa.

Đối tượng cần ổn định đường huyết

Sau đây, chúng ta sẽ lưu ý những đối tượng cần giảm đường huyết ngay tránh tình trạng nghiêm trọng. Nếu như người mắc đái tháo đường cần đến viện ngay, thì người chưa mắc sau đây sẽ cần thực hiện giải pháp lâu dài.

Ổn định đường huyết đối với người mắc đái tháo đường

Ở một số đối tượng, lượng đường huyết cao rất đáng lo ngại. Bổi lẽ lúc này, cơ thể lúc này lại đốt cháy chất béo làm năng lượng chính thay vì glucose. Hiện tượng này sẽ gây tình trạng hôn mê toan ceton – DKA. Đây là biến chứng nguy hiểm nhất của bệnh tiểu đường.

Giải thích về cơ chế này do sự mất cân bằng nội môi trong cơ thể. Mức đường huyết cao sẽ khiến máu có tính axit, gây độc hoạt động sống. Bạn cần lưu ý những dấu hiệu của biến chứng nghiêm trọng này:

  • Có ceton trong nước tiểu. Điều này được chẩn đoán bằng các xét nghiệm tại bệnh viện hay thử que tại nhà.
  • Bứt rứt.
  • Khát.
  • Đi tiểu thường xuyên.
  • Buồn nôn, nôn mửa nhiều.
  • Khó thở hoặc hơi thở có mùi trái cây.
  • Đau bụng.
Nếu người bệnh đái tháo đường có khát nhiều là một dấu hiệu cảnh báo cần đến bệnh viện ngay

Nếu có bất kỳ dấu hiệu nào, người thân cần đưa người bệnh đến bệnh viện ngay. Khi đã vượt qua giai đoạn nguy hiểm, bạn cần thực hiện phương pháp ổn định đường huyết lâu dài dưới đây.

Ổn định đường huyết đối với người không mắc đái tháo đường

Nếu có đường huyết cao kèm những triệu chứng sau, bạn cần kiểm soát lâu dài tránh tiến triển thành bệnh tiểu đường.

  • Chỉ số đường huyết cao liên tục.
  • Đi tiểu liên tục.
  • Khát nước thường xuyên.
  • Kiến bu nước tiểu sau khi đi vệ sinh.

Song song đó, nếu có điều kiện, bạn nên đến khám tại bệnh viện để nhận sự theo dõi của bác sĩ.

Phương pháp ổn định đường huyết lâu dài

1. Điều chỉnh chế độ dinh dưỡng

Về lượng, bạn cần duy trì khẩu phần ăn hằng ngày ở mức vừa phải. Bên cạnh đó, bạn nên chia nhỏ bữa ăn. Ngoài 3 bữa ăn chính, bạn có thể thêm các bữa ăn phụ.

Về chất, bạn cần tránh dùng những thực phẩm “calo rỗng” chẳng hạn như thực phẩm chế biến sẵn. Thay thế những thực phẩm nhiều đường bột thành những thực phẩm giàu chất xơ như rau xanh, củ, hạt, trái cây và các loại ngũ cốc.

2. Tăng vận động và giảm căng thẳng

Khuyến nghị bạn nên tham gia các hoạt động ít nhất 30 phút mỗi ngày. Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ cho biết nên hoạt động thể chất ít nhất 150 phút từ trung bình đến nặng mỗi tuần. Gợi ý những môn thể thao như đi bộ, đạp xe, thể dục nhịp điệu, yoga, dưỡng sinh.

Ổn định đường huyết
Đạp xe đạp là hình thức vận động phù hợp ổn định đường huyết ở mọi lứa tuổi

Đồng thời, bạn cần giảm căng thẳng trong hoạt động thường ngày. Thư giãn trước khi đi ngủ và ngủ đủ giấc.

3. Tuân thủ điều trị nếu bạn bị tiểu đường

Bỏ qua một liều thuốc sẽ làm thiếu hụt insulin và làm đột biến mức đường huyết. Do đó, bạn cần tuân thủ đủ liều dùng mỗi ngày. Song song đó, bạn cần đo đường trước và sau khi dùng thuốc để đảm bảo mức đường huyết tại nhà.

Bài viết cung cấp những giải pháp giảm đường huyết ngay bên cạnh những giải pháp lâu dài. Bạn cũng cần đo đường huyết thường xuyên và so sánh với mức tiêu chuẩn. Nếu có bất thường, bạn nên thực hiện ngay những giải pháp trên để giảm thiểu các rối loạn khác. YouMed chúc bạn thành công ổn định đường huyết.

Có thể bạn quan tâm

YouMed - Tin Y Tế duy nhất tại Việt Nam đạt chứng chỉ HONcode - 100% biên soạn bởi Bác sĩ, Dược sĩ

Health on the Net (HON) là một tổ chức y khoa quốc tế được thành lập vào năm 1995 tại Geneva, Thụy Sĩ. Từ đó đến nay, HON đã thực hiện chứng nhận cho các trang web y tế uy tín hàng đầu thế giới như WebMD, Mayo Clinic… Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ (US National Library of Medicine – NLM) gợi ý chứng nhận “HONcode” là một trong những cơ sở để xác định sự tin cậy của một trang tin chuyên về y tế.